cxxvi y E E s 1 A ö. 



tot de opmerking : « la nature s'est plu à varier les formes ex- 

 térieures à l'infini et nous ne pouvons faire autre chose que de 

 les observer». Ik geloof daarom , dat de zaak der beteekenis van dien 

 hoorn nog wel niet als uitgemaakt behoeft beschouwd te worden ; ook 

 meen ik , dat ten opzichte van « formes extérieures » nog wel iets 

 meer dan loutere waai'neming en wellicht bewondering mogelijk 

 en geoorloofd is ; eene poging daartoe wensch ik ten minste in het 

 werk te stellen. 



« Ik heb mij hierboven , bij de beschrijving van den vorm van 

 dit orgaan, tot eenige Javaansche en Europeesche soorten, de 

 laatsten meest in Nederland voorkomende , beperkt ; voor een meer 

 omvattend onderzoek, alle bekende Sphingiden-rupsen betreffende, 

 ontbreekt mij voor het oogenblik de gelegenheid. Ook wat de 

 jongere toestanden aangaat, dien ik mij te beperken. Toch heb 

 ik die van acht op Java voorkomende soorten zelf kunnen waar- 

 nemen , namelijk van Chaerocampa equestris F. Clotho Drury, Lu- 

 casii Boisd. , Eson Cr. en Äctns Cr. , Acherontia 8tyx Westw. , 

 Colymnia Panopus Cr. en Elibia Dolichus Westw. — Voorts zijn 

 mij uit de afbeeldingen in de bekende werken van Rosei en Sepp 

 die van zeven Nederlandsche soorten bekend geworden, nl. van 

 Sphinx Ligustri L. en pinastri L., Cliaerocam/pa Eupliorlnae L. en 

 Tor cellus L. , SmerintJms Topuli L. en Tiliae L. en Macroglossa 

 Stellatarum L. ; en leverde mij het onlangs verschenen werk van 

 Moore over de Lepidoptera van Ceylon de afbeeldingen van acht 

 soorten, op dat eiland inheemsch, xA.vdinBiludiadiscistrigaY^'dXk., 

 Sphinx Convokmli L. , Chaerocampa Nerii L. en Oldenlandiae F., 

 Macroglossa taxicolor Moore, proxima Bull, en insipida Butl. , 

 alsmede van Cephonodes Hi/las L. , van welke soorten sommige tevens 

 tot de Europeesche of Javaansche fauna behooren. Het komt mij 

 voor, dat dit materiaal van 23 soorten voldoende is, om daaruit 

 ten minste voorloopig eenige gevolgtrekkingen te kunnen afleiden. 

 « Bij al deze soorten , met uitzondering van Chaerocampa Por- 

 cellus L. , zien wij in de jongere toestanden den hoorn sterker 

 ontwikkeld dan bij de volwassen rups. De Nederlandsche en eenige 

 andere Ceyloneesche soorten vertoonen dit niet zoo duidelijk als de 



