30 P R Y 5 



als den nood zulks fcheen te vereyffchen , maer daer 

 maer wierden de zelve gelait alle.jaeren (-a) te herhaelen, 



Over min aïs twee eeuwen heeft in Vlaenderen nog 

 «en gebruyk geweeft, te weten in den lande van Aelft, (&)* 

 den lande van Waes , en in Artois , (c) dat op zekeren 

 xyd van het jaer een onderzoek wierd gedaen by den 

 Hoog-Bailliu en Leenmannen, op aile mifdaeden die 

 een jaer geleden , en niet geftraft waeren , welk onder- 

 zoek wierd genoemt vrye waerhede of Franche vérité, 

 het gène wy gelooven , te mogen vergelyken aen de 

 jaerlykfche zendingen ofte onderzoeken , die door de 

 Alijfi voorgaendelyk gedaen wierden , en de welke in 

 ongebruyk zyn gekomen , federt de opregtinge van de 

 Raeden, onder de gelukkige beftieringe van het Huys 

 van Bourgondien. 



Het is aen de kennifîè van de oppreflien , aen den 

 toezigt der bedrukten , en aen de verbeteringen van 

 rechterlyke misflagen, dat de voorzeyde Raeden zyn 

 naergevolgt , [d] waer uyt volgt de nutheyd dezer op- 



[a ] Volumus etiam ut mifjî conjlituantur à Uomno Apoftolico G- à nobis , 

 qui Annuatim nobis renuntient quatiter ftnguli Duces Cr judices Juftitiam 

 populo faciant. Capit. Lotharii Imper, a'un. 824. tit. 1. cap. 4. 



[é] Extraft uyt het Boek van Privilégier! , Sententien en Coftumen , 

 vander ftede ende lande van Aelft, alwacr onder andere, fol. 18g verfo , ftaet 

 Ijet naervolgende : hoe men de Souvereyne waerhede houd in 't tant van Aelft % 

 ■wanneer eenige van de waerheden die men Iieet Souvereyne waerhede , in V lant 

 van Aelft verjaert fyn , ende die den Kailliu doen wille , fbo vergaedert hy tôt 

 vier ofte vyf mannen t' Aelft , ten fieene en maekt t'Hofwettelyk , dat gedaen , 

 Jegt den Kailliu , dat myn gediurhte Heere by fyne Hecrelykhede fchuldig te 

 liebben in. fyn lant van Aelft , Souvereyne waer.heyt , ende wanneer dit verjaert 

 fyn is Coftume en Ufage , aies flryke-nde vermet in de Mannen van, den liove-, 

 ende henlieden manemle daer af van den Regte , dat de Mannen wyfen , dat 

 men de waerhede die de BaiUiu noemt , gebieden fal ter Kercken, &c. 0-c. 



(<0 La Coutume de St Orner , fous Artois , art. 39, 40. imprimée en 1553. 



(d) J. Placcaert-Boek van Vlaenderen , fol. 234, Ordonnance ou Iuf- 

 truction pour les Gens du Confeil de Mgr. le Uuc de Bourgoigne , du 

 15 Février 1385, art. £. Item, qu'en défaut des Haillifs dudit Pays , s'il y 

 a nobles Hommes ou perjtnnes puijjantes , qui oppriment Èglifes , femmes veuves , 



