434 



de radice extralieiula allqua dicuntur. Sexlo loco minutlarum 

 fiat nienllo, et in liis \s tractalus consiimmablliir. Cum infinitae 

 siiit niirneroriim specics, siciit in arillimelica Loetii lectitm est, 

 tanlun) fres nunieronmi species !iic dislinguinuis necessarias cog- 

 nilu ad eorum qiiae liic dividiinlur (dlcmUiir?,) evidenliam. Nunie- 

 rornm alius articulus, aliiis digitns, alius numerus compositus. 

 Digitus est omnis numerus lufra denarium conlentus, et sunt 

 numeri digili quorum primus nnilas, socundus Linailus, tertlus 

 ternarius, et sie usque ad denarium. Arliculus est omnis nume- 

 rus qiialis est deuarius vel aliqua divisione in decades divi.siLilis. 

 Artlculorimi alius primus, alius secundus, alius terlius et sie us- 

 que in infiuitum. Primus articulus denarlus est, secundus cente- 

 iiarius, terlius millenarius, et sie se seqimntur, quod major miuorl 

 semper est decuplus. Est aiitem liacc differenlia inier articulum 

 et limitem, quoil omnis limes arliculus, sed non converlitur. 

 Unde colligiltir plures esse arlictilos quam limiles. Primus enim 

 articulus dici polest non solum deuarius, sed omnis numerus sub 

 cenlenario conlentus, aliquo dividendi modo in solas decades 

 dividendus, nt est XX, XXX, XL, et in simiiibus. Sicque cum 

 secundus articulus dicalur cenlenarius, nee ipse solus, quia onmis 

 numerus supra ceiilenarium et infra niillenarium conlentus, modo 

 quem praedixi divisibiiis, polest dici secundus arlicidus. Limes 

 piimus deuarius est, decuplus denarii secundus, et cui Is sub- 

 decnplus est, terlius limes dicitur, et de allis similiter. Numerus 

 compositus est qui ex articulo et digito constat, nullam in decades 

 suscipicns divisiouem, liorum primus undeuarius, constans ex 

 articulo deuario et digilo unitale. Arabes, arlis luijus invenlores, 

 novem inveneruut figuras, qiiarum quamlibet in unius digiti deslg- 

 natione ponebant, islas scilllet 9 , 8 , a, (?^ H, Ji, 3, ;^, 1. Et 

 nolandum quod cum quaelibet istarum in digiti uuius designall- 

 onem ponalur, ex eo tanlum quod scribeudarum varialur ordo, 

 variatur et scriptaium figurarum significalio. Quaelibet enim 

 primo loco posila digitum sigulficat. Secundo loco dectiplo se, 

 tertio cenluplo se. Quarto milies se, et sie semper quanto ali- 

 qua figurarum a principio est remotior, eo major est summa 

 qiiae per ipsam significatur. Cum vero nuilum arliculum sine 

 additione alius numeri aliqua praescriplurarum figurarum posset 

 significare, invenerunt decimam figuram, quam cyfre vocaverunt, 



