A. 



Abroma — Acalypha. 



12. 



1. Abroma augusta L.f.* Nnt. fam. der 



Sterculiaceae. Kektmbang laoet, LiiiriJ).; Ki 

 tcajjüut;, Socnil.; Ki tjatjangk ir, Soeiul.jParij au, 

 l)aj. Z.0. Bom.; Roena, Alf. Boer.; Sali n t j a w oeug 

 in cli'kat, Alf. Miu. T. P.; Seutolo, Jav.; Tjat- 

 jangkirau, Soeml. — Booinheester, („devii's cottoii"). 

 Gebr.: Na kapjiiiif; wordt de stam geroost, de baat 

 afgetrokken en in water geweekt; hierna van de schors- 

 laag touw bereid. 



2. Abrus melanospermus Hassk. (= A. 

 pulchellus Wall.'). Nat. fam. der Legumi- 

 nOSaG. Arciij s i haj ani, Soeud.: A r euj si ko t ok, 

 Soeud.; Areuj tali ajoeuan, Soeud.; Daoen 

 sambang, .Mal. Batav.; Kadjawardi, Mal. Batav.; 

 Radjawerdi, Jav. — Klimmende heester. Gebr.: 

 De ranken dienen als bindmateriaal, het blad soms 

 als medicijn. 



3. A. precatorius L.* Amoet tam poen ei, 

 Alf. Min.; Akar saga betina. Mal.; Akar be- 

 linibing, Mal.; Ga te lik, Jav. (zie 42); Ghak-sagh- 

 akan lakek, Madoer.; Hasobe, Bat.; Idi-idi 

 m a 1 a k o, Tern.; K a 1 e p i p, N. Guin. 4 R.; K a n d e r i. 

 Lamp.; Kat ja, Boeg.; Kenderi, Mal.; Koeudi, 

 Minangk.; Koenderi, Lamp.; Poeiioi, Alf. Min. 

 Bent. Ponos; Pi li ng-p i li ng, Baliu.; Rakat, Mal.; 

 Rake, Minangk.; Saga, ilaka-*., Mal. Jlcn.; Saga 

 arcuj, .Soend.; Sago batino, Minangk.; Saga 

 betina. Mal.: Saga bidji, Vnlg. Mal.; Saga ken- 

 deri. Mal.: Saga leutik, Soend.; Saga telik, 

 Jav. (zie 42): Saga m a n i s, O. Jav.: T a ni p o e n e i, 

 .Mf. Min.; Thaga, Atjeh; Tjae, Soeud.; Wolipopo, 

 Goront. — Klimmende heester. Gebr.: De zoctsmakendc 

 blaadjes worden als thee getrokken en dit legen hoest 

 gegeven; de halfzwart en halfrood gevlekte boontjes 

 („weesboontjes, ])aternoster-erwlen") zijn als goudgewicht 

 in gebruik. Tot deeg gestampt dienen ze tot lijm, om 

 bij het vervaardigen van gouddraad de kleinere deelen 

 vast te hechten, ook bij de bewerking vau krisscheeden. 

 Zij zijn ongekookt sterk giftig. Van iemand met een 

 donkere huidskleur, die in het rood gekleed gaat, zegt 

 de Madoerecs : „Mara boewana ghak-saghakau", d. i.: 

 „Als eeu saga-boontje". Veig. Adenanlhera, No. 43. 



4. Abutilon indicum Sweet.* Nat. fam. 



der Malvaceae. Bocnga kisar. Mal.; Boenga 

 wak toe koeniug, Mal. Mol.; K adam -k adam, 

 Minangk.; Kembaug koen ing. Mal. Tim.; Kern- 

 bang sore, Jav. Vtilg. M;il. — Kruid, („country 

 mallow''). Gebr.: AJs verzachtend middel. 



•'). Acacia Farnesiana Willd.* Nat. fam. 



der Leguminosae. 1 ndralaksana. Mal.; Kcm- 

 bh a Dg dj h e ])<> 11, Madoer.: Kosta, Sas.: Laksaua, 

 Mal.; LekoQta, O. Jav.; Sari koeniug, Baliu. 



Semb.; Sari konta, Balin.; Socugsit, Jav.; Sri 

 kouta, O. Jav.; Taosit, Jav.; Variëteit in Balin.: 

 Paüng. — Kleine boom. Gebr.: liet afschraapsel der 

 halfrijpe peiüeu, dat kleverig is, wordt gebezigd om 

 te plakken. De uitgeloopen pitten zijn gezocht als 

 groente. Het zwarte keruhout der gedoomde variëteit 

 dient op Bali tot vervaardiging der kokertjes, waarin 

 voor tandeloüzen de sirih gestampt wordt. Bloem- 

 hoofdjes welriekend („acacie odoraute"). 



6. A. In tsia Willd. (= A. caesia W.et 

 A.*). Akar kapoek. Mal.; Got, Jav.; Got ri, 

 Jav.; Ri-got, Jav. — Klimmende heester. 



7. A.leUCOphloea Willd.* Kabesak,ïim.; 

 Kcbesak, Tim.: Pe lang, Baliu.; Pelaug, Madoer.; 

 Pilaug, Jav.; Plaug, B;üin. — Hooge boom. Gebr.: 

 Het fraaie en sterke hout is geschikt voor meubels en 

 huisbouw, maar uiet overal als zoodanig !)ekend. De 

 bast wordt als looimiddel gebezigd. 



8. A.Mangium Willd.* Jlauggi-manggi 

 goenoeug. Mal. .Mol.: M auggi -mauggi oetan, 

 Mal. Mol. — Boom. 



9. A.pennata Willd.* Akar kajoe manis. 

 Mal.; Areuj garoet §), Soend.; Etang-etang, 

 Bonth.; Got la we, Jav. — Klimplaut. 



d) Ook Rubns alcaefolius Poir. (;= R. moluccanus L.*) 

 (zie 2U94). 



10. A. pennata Willd.' var. canescens 



Baker. .\moet kerembit, Alf. Min. T. P.; 

 Teremboeöek i lawanan, Alf. Min. T. P. — 

 Klimplant. 



11. A. tomentosa Willd.' Kelampas, Mal. 

 Batav.; Klampes, Madoer.; Klam pi s$), Jav.; Ko- 

 lampis, Soeud.; Longghaj, Miuloer. — Vrij lage 

 boom. Gebr.: Van het hout worden heften voor gras- 

 messen vervaardigd; de schors dient tot geuecsmiddel 

 voor paarden, en de gom o.a. bij het maken vau inkt. 

 Wegens do gedoomde takken wordt deze boom wel 

 als omheining geplant, om het vco te beletten in de 

 sawah's te komen. Klanipis is de oplossing van het 

 Javaansche raadsel: „Godonge riti-riti wohe anauggal 

 sapisan", d. i.: „De bladen zijn klein en fijn en de 

 vrucht heeft den vorm vau de maan op deu eei'sten 

 dag van nieuwe maan". 



5) In Pekalougan geeft men den naam Klanipis aan 

 Berria quinquelocularis T. et B.' 



12. Acalypha boehmerioidea Miq.' Nat. 



fam. der Euphorbiaceae. Tam bang dj au ma, 

 Jav.: Tom pang pa rot, ^ladoer. — Heester. Gebr.: 

 Eeu aftreksel der bladen wordt als kraanizuivering 

 bevorderend gegeven. 



