Ananassa Andropogon. 



167 



218 - 228. 



2 IS. Ananassa sativa Lindl. (—Ananas 

 sativus Schuit.*). Nai. i'iini. il.r Bromelia- 



Ceae. Anaua, lOiuli'li: Aiiasilo, All'. Sap,; Aua- 

 soel, Alf. N. Laoct, Sap.; Aiics, Atjeh ; Aio(Mia, 

 Biman.; .\sit, Montawci ; Banggala, Alf. Z. Ccr.; 

 Bangkala, Alf. Z. Cer.; Bocsa, Alf. Min. T. L.; 

 Boh anps, Atjeh; Danas, Sociid.; Esne, Kisar.; 

 Kanila pamlol, Biman.; (ïanas, Socnd.; Gona, 

 Nias; llonas, Bat.; Kainasoc, .\ll'. Oei. Z. (er.; 

 Kal nasi, Alf. Boer.; Kam bal a, Alf. Z. Cer.; Kam- 

 pala, Alf. Z. Cer.; Kan as, Daj., Lamp., .Soeiid.; 

 Kanasi, .\lf. Asil.; Kan jas, Lamp.; Ken as. Bat.; 

 Lanas, Madoer. B. P.; Maka, Tid. Born.; ilanas, 

 Balin.; Man il map, \. Gnin. 4 II.; Naiisi, Alf. 

 Min. Bant.; Xanahi, .\lf. \. O. Halm. K.; Nanas, 

 Jav., Madoer. S., Mal., .Sas.; Nanasi, Alf. Har., 

 Hila, Min. 1'onus., T. L., N. f). Halm., Tom , Bol. 

 Mong., Sangi ; Xanati, Goront.; Na neb, Minangk.; 

 Nas, Lamp.; \cnas. Mal.; Njanjas, Lamp.; 1'au- 

 da djawa, Soemba.; Pan dan g nikanre, Makas.; 

 Pandang rapo, Makas.; Pan reng r i j an re, Boeg.; 

 Pedang, Sika, Solor ; Piuaug, .\lf. ilin., Tonsaw.; 

 Pisang anch, Minangk.; Podaug, Saleyer; Ranasi, 

 N. (iuin. Noemf.; Samblaka, Daj. Kat.; Tangkal 

 danas, Soend.; Tangkal ga n as, Soend.; Tangkal 

 kan as, Soend.; Toeis$), Alf. -Min. Bent., T, B., T. P., 

 T.S. Variëteiten in Mal.: N. h i dj aoc = var. vi r id is 

 Hassk.; deze in O. Jav.: N. oeling; N. kocndai 

 ^ var. polvcephala Hassk.; N. manis = var. 

 duleis Hassk.: N. minjak = var. laevis 

 Hassk.; N. socrat ^ var. seripta Hassk.; N. 

 tembaga ^ var. rubens Hassk.; toerapang 

 =: var. pyramidalis Hassk. In Soend.: D. of 

 g. of Kan as l)c ureum (var. r. II.); D. of g. of 

 kanas bogor (var. d. II.); D. of g. of kanas 

 prasman. In Balin.; Manas rasa of m. idjo; M. 

 djawa of in. jjraoc. In Sas.: Nanas sesoetra of 

 sesoctra. In Madoer. P.; L. kabista; L. sokon; 

 L. pandan; L. madhoe; L. ghadhoengan ; 

 L. bhoedheng. In Madoer.: S. N. tale. In Ma- 

 kas.: Pandang djai; P. asimboleng; P. katiu- 

 ting; P. sabe. In Boeg.: Panrcng niadoeri; 

 P. masim pol ong, P. pantjaï; P. sabe.; En 

 voor de Minahasa: N'anas nier ah. Mal. Men. ^ 

 Toe'is koe n i, .\If. ^lin. T. P.; Xaasi mahc n de ng, 

 Alf. Min. Bant.; Nanas poetih, Mal.Meu. ^Toeïs 

 koelo, Alf. Min. T. P.: Naiisi mabida, Alf. ilin. 

 Bant. — Kruid, de ananasplant („piue-apple"). Gebr.: 

 Alom gekweekt. De vruehten norden gegeten ; deze 

 soms als geneesmiddel, bijv. die der groene variëteit 

 bij gonorrhoea. Van de bladvezels wordt een soort 

 touw gedraaid, o. a. op Bali als tali koebal bekend; 

 op Java vleeht men er buikgordels en zakken van. 

 Zoowel de vrueht als de geheele plant zijn van 

 menig raadsel de oplossing. In Lamp. van : „Badanni 

 sai, irocngni wat seratoes", d. i.: „ Het heeft c'én lichaam 

 en honderd neuzen". In Mal. van : „Bcrsisik boekannja 

 naga, berpajoeng boekannja radja", d. i. : „Het heeft 

 sehubben en is geen draak, het heeft een scherm en 

 is geen vorst" jj). En van : „Boewahnja ])emoekoel gong, 

 daoennja bagei pedang", d. i.: „De vruchten zijn gong- 

 hamers, de bladen als zwaarden". In Mal. Bcngk. 

 van : „Bidedari besanggol goendjong, beidung seloendjor 

 badan", d.i.: „Een hemelsehe nimf, die bet haar oj)- 

 geknoopt heeft, met neuzen over het geheele lichaam". 

 In Sangi van; „Dario kadodosoesadada oe woto", d. i.: 

 „Een klein kind, dat met een haarwrong prijkt." In 

 Soend. van: „Ilajam rintit nonggeng ka langit", d. i.: 

 „Een kip met opstaande veeren, die den rug naar 

 den hemel keert". In Jav.: „Nganggo pajoeng doedoe 

 ratoe, nganggo sisik doedoe trenggiling", d. i.: „Het 

 heeft een pajoeng en ia geen vorst, heeft schubben 

 en is geen miereneter". In 't Batav. Mal. van : 



„Boewahnja kaja geganden, daoennja kaja toi-nihak", 

 d. i.: „Vruehten als een hanu'r, bladen als een piek". 



j) Intusschen ziju ook gebruikelijk : Toeïs im balauda 

 en Toeïs ne walanda, ter ondei"scheiding van .\lpinia 

 sp. en -Vmomum sp. 



§$) In het Balineesch iets anders: „Siksike siksik 

 naga, djempouge djempong ratoe", d. i.: „De sehubben 

 zijn die van een draak, het scherm dat van een vorst." 



219. Anaphalis javanica Sch. Bip.* Nat. 



fam. der Conipositae. Seniliira, Jav.; S i n dara, 

 Jav. — iinonihri-stcr. (icbr.: De bewonei's der berg- 

 streken gebruiken de droge blocuueu tot opvulling 

 van kussens. 



220. A. longifolia D.C.* Boenga batoe, 

 Boeg., M;ikas,; Mawoöe pasang, .Mf.Min.T.P.; Ta- 

 n al aj o e, O. Jav.; Ti n alaj oe §), O. Jav.; Tj apo goe- 

 n o e ë n g, Minangk.; T o e n a 1 a j o e f), O. Jav. — Kruid. 



$) Ook (inaphalium involucratum Korst. {= G. 

 j;i])ouieum Thunb.*) en andere soorten (zie ltj()7). 



221. A. saxatilis Boerl.* Kembang sewoe, 

 Jav. — Kruid. 



222. A. viscida D.C.* (= A. sordida 



Boerl.). Sarasiiti, Jav. — Buiimhecsicr. 



223. Ancistrocladus extensus Wall.* 

 Nat. fam. der Dipterocarpaceae. A k a r b o e 1 o e s, 

 Mal.; Akar dj oei ueng hi t uni, Jlal.; Akar mend- 

 joeloeug. Mal.; Dj ocloeng-dj ocloe ug. Bat. — 

 Klimmende heester. 



221. Andropogon aciculatus Retz. ( = 

 Chrysopogon aciculatus Trin.'). Nat. fam. 



der Gramineae. Badjang-badjang §), Balin., 

 Jlal. Batav.; Badj e u g-badj e ug, Makas.; Boe toe, 

 Alf. Min. T. L.; Djintau oetau. Mal. Amb.; Djoe- 

 koet dougdoman, Soend.; Domdoman, Balin., 

 Jav.; Dougdoman, Soend.; Kalakandji, Minangk.; 

 Kalakeh kandji, Minangk.; Kalikih kaudji, 

 Minangk.; Kekaroug, Sas.; Lengkarong, Sas.; 

 Pada-pad ang. Boeg.; Rai-rai (zie 9fiü), Alf. Halm., 

 Mal.Men.,Teru.; Rebha tjotjok, Madoer.; Roem ba 

 mepoe, Soemba; Roempoet djaroem. Mal.; Salo- 

 hot. Bat.; .Soeket domdoman, Jav.; Socket sa- 

 loeudoepan, Jav.; W o e t a, Alf. Jliu. T. L. — Kruid. 

 Gebr.: De afvallende aartjes hechten zich aan het 

 kleed der voetgangers; in sommige streken dienen ze 

 tot verwijding der gaten in oorlellen. Met de sprietjes 

 kitteleu de Maleicrs hunne krekels om ze tot het 

 gevecht aan te hitsen. Deze grassoort is de oplossing 

 van het Javaansche raadsel: „.ina wit paudjalin godong 

 dom kembang nagasari", d. i.: „Er is een rotanplant, 

 de bladen gelijken op naalden, de bloemen op die 

 van nagasari". 



^) Zie voor dezen en den volgenden naam het aan- 

 geteekende bij 2.51. 



225. A. halepensis Brot.* Berang, Alf. 

 Min. T. L.; Rocmererap, Alf. Min. T. P.; Wo- 

 wongan, .Vlf. .Min. T. P. — Kruid. 



22«. A. intermediusBr.* Roem poet pipit, 



Jlal. — Kruid. 



227. A. Iwarancusa Roxb.* (= Chryso- 

 pogon Iwarancusa Schultz.). Djoekoet 



scserelian, Soend.; — Kruid. Gebr.: Hier en daar 

 gekweekt; de wortel dient tul het kruiden van spijzen. 



228. A. muricatus Retz. (^= A. squar- 

 rosus L.'). .Vkar babaoe. Mal. Men.; Akar 

 waugi. Mal.; Ambar westoe. Sas.; Anggara 

 wastoe, Balin.; Djanoer, Soend.; Doepa ratoes, 

 Sas.; Ilapijas, Bat.; Karabistoe, Madoer. S.; 

 Larasetoe, Jav.; Larawastoe, Jav.; Larawestoe, 

 Jav.; Lorowistoe, Madoer. B.; Masarimbata, 

 Alf. Min. T. L.; Narawasatoc, Boeg., Makas.; 



