






















RASPRAVE 
Eksperimentalno traženje jedne zajedničke 
energetske osnove u živih bića. 
aki Od Ivana Gjaje i Branimira Maleša. 
(Fiziološki zavod universiteta u Beogradu). 
i Uvod. 
U jednom prethodnom radu,!) jedan je od nas dvojice pokušao, 
z energetike živih bića izdvoji jednu zajedničku osnovu, koja bi 
dstavljala, tako reći, energetiku osnovnog životnog procesa. Ta 
jednička osnova, koju nazivamo osnovna biološka energija, 
bi predstavljena u raznih stvorova njihovom energetskom 
ošnjom, pošto se od ove oduzme deo koji pripada raznim or- 
skim funkcijama, proizvodnji mehaničkog rada, unutrašnjeg kao i 
oljašnjeg, funkciji kalorifikovanja i svima procesima koji nisu ne- 
redno i u svakom trenutku potrebni održavanju protoplasmatskog 
a. U pomenutom radu došli smo do zaključka, da je ta osnovna 
oška energija verovatno jedina kategorija energije koja je zajed- - 
ka svima živim bićima, životinjama i biljkama. 
Taj pojam osnovne biološke energije izgleda nam vrlo važan. 
Bia se mahom ta kategorija energije jedva pominjala i uvek je 
ljana u jednu grupu sa više kategorija koje su i po svojoj 
osti i po svojim ulogama sasvim različne. Tako se pod raznim 
ima, kao što su: čisto fiziološka energija, energie de 
d, Grundumsatz it. d., podrazumevala energetska potrošnja 
neotermnog organizma svedena na svoj minimum potpunim mi- 
anjem, pogodnom spoljašnjom temperaturom i glađu. Kad se pak 
o analize tog energetskog prometa, onda se obično govorilo o 
iji potrebnoj za proizvodnju mišičnoga rada neophodno po- 
og za održanje izvesnih funkcija, kao Što su rad srca i aparata 
sanje. Međutim niko ne sumnja, da organizam troši energiju i 
mo održavanje života svojih ćelija, izvan svake njihove posebne 
a nje: energije; nema sumnje čak, da najveći deo energije koju 
si Bpanizam u gore pomenutim pogodbama, ne pripada mišićnome 
specijalnih ćelijskih ili organskih funkcija, već da služi prosto 
održavanje samoga osnovnoga života, koji je zajednički svim 
mima Ta osnovna biološka energija ne može se pomesti sa 
kategorijama energije koje sa njom predstavljaju onaj mi- 
energije naznačen gore raznim nazivima, a koji je potreban 
Han ulja. OcHoBHa Guogomika emepruja m emepreruka kBaca. Rad Jugo- 
Dad} ‚Knjiga Zar. Sir. = 1919. 

