132 



den groei van het kraakbeen aan de voorzijde. Voor de zenuwen 

 blijven natuurlijk openingen vrij. Die voor den nervus opticus is altijd 

 zuiver rond — in het vierde stadium van G a u p p „von unregel- 

 massig dreieckiger Form" (1893, bl, 74) — en het kraakbeen is 

 donkerder getint dan het overige gedeelte van den zijwand. Daar 

 ik nergens gevonden heb, dat dit kraakbeen vroeger ontstaat en de 

 cellen ook niet grooter zijn dan de overige, is het verschil in kleur- 

 sterkte vermoedelijk toe te schrijven aan een grootere dikte van dezen 

 ring. Onmiddellijk hierboven, nu eens in het midden, dan er voor of 

 er achter ligt de kleine opening voor den nervus trochlearis. Soms 

 echter bestaat in dit opzicht zelfs geen overeenstemming tusschen 

 rechts en links bij een en hetzelfde dier. Een enkele maal vind ik 

 achter een grootere nog een of twee kleinere openingen op dezelfde 

 hoogte. Voor den nervus oculomotorius en de arteria carotis is overal 

 slechts één langwerpige opening voorhanden, welke door resorptie 

 van de trabekel uit de twee larvale ontstaan is. Bij de beschrijving 

 van het derde stadium — metamorphose bijna afgeloopen — zegt 

 Gaupp: „Bei der Betrachtung von der Schadelhöhle sind weder 

 am Boden noch an der Seitenwand die ursprünglichen Trabekel 

 irgendwie abgesetzt unterscheidbar, dagegen lassen sie sich im vor- 

 deren Abschnitte der Region an der Ventralflache * noch in den 

 verdickten Aussenrandern des Bodens wiedererkennen, die von den 

 mittleren Partien durch seichte Rinnen abgesetzt sind" (1893, bl. 54). 

 Is de kleuring sterk genoeg, dan kan men zelfs na de metamorphose 

 de plaats der trabekels nog terugvinden — bij kleuring met victoria- 

 blauw nog beter dan bij die met methyleenblauw — en zoo kan ook 

 heel gemakkelijk vastgesteld worden, dat de ventrale grens van het 

 foramen opticum nog dezelfde plaats inneemt als vroeger. Voor het 

 overige kan ik mij met Gaupp's beschrijving van den zijwand 

 vereenigen, daar verder geen noemenswaardig verschil voorkomt. Ook 

 op de vorming van het dak in de orbitaalstreek is dit van toepas- 

 sing; zoo vind ik bij een larve van 22 mM., evenals Gaupp in 

 zijn derde stadium, een zelfstandig plaatje in het midden ; bij een 

 andere is het links en rechts met den zijwand verbonden en is 

 derhalve de taenia tecti transversalis voltooid, terwijl de taenia 

 tecti medialis halverwege nog onderbroken is. Doch regel is ook 

 bij mij, dat deze beide taeniae ontstaan in aansluiting aan het 

 reeds gevormde kraakbeen en dat zij elkaar in het midden ont- 

 moeten, nadat de taenia transversalis reeds ongepaard geworden is. 



I 



