5 SEE 
serratum Sprg), dawon tjangkoedoe (Morinda citrifolia L). enz. 
Volgens Rumphius dient men dit mengsel ook toe bij kolijkpijnen 
en geelzucht. 
64. Bor. Nam. — Zingiber gramineum Dl. 
INL. BEN. — Banglaai S; Lampoejang wangie M; Banelej J; 
Soentie J; Alea paddi M; Sehij of Siwe lale Amb; Boesso Ht; 
Sehijrara Lt; Woraka T. 
Gr. PL. — Menigvuldig in dezen archipel op grasvelden. 
GrBr. — Veelvuldig wordt deze wortel door inlanders aange- 
wend, zoo uit een geneeskundig als bijgeloovig ooepunt. Zij 
mengen hem in bijna alle hunne geneesmiddelen, doch vooral in 
die tegen adijnamische koortsen, diarrhoea, flatulentia, zelfs te- 
gen dijsenterie; zij verbinden er somtijds wonden en zweren me- 
de; kraamvrouwen drinken vaak een aftreksel van dezen; ein- 
delijk stampen zij ze en wrijven daarmede het geheele ligchaam 
in ter voorkoming van ziekten, (of liever om duivels uit het- 
zelve verwijderd te houden). Zij planten bij eenen mislukten 
oogst deze plant rondom hunne tuinen, in de meening dat daar- 
door de kwade geesten bevreesd wegloopen. 
65. Bor. NM. — Curcuma longa L. 
Inn. BEN. — Konneng gedeh S; Koening besaar Ms; Koening 
en Koenjit M‚ J, en Mak; Tomon gering S; Oenik Mand; Oe- 
nin Amb; Koenil Bd; Goratschi T; Uin kion Ch. 
Gr. Pr. — China, Hindostan. de O. J. Archipel, op Java in 
het wild en in tuinen, 
Gesr. — De bekende Curcumawortel mengen de inlanders 
veelvuldig in hunne spijzen, vooral in hunne kerrij's, zoo om 
deze te kleuren alsom er eenen prikkelenden smaak aan mede te 
deelen; verder in vele hunner djamoes, zoo als in die bij No. 63 
opgegeven. Bij trouw- en andere feesten schilderen zij er hun 
ligehaam mede geel. Hij is een geliefkoosd middel bij geelzucht, 
ook bij obstructien in het poortaderstelsel en bij steenziekten 
van nieren en blaas. Volgens Blanco bezigt men den wortel in 
China als niesmiddel en in spijzen. Op de Philippijnsche eilan- 
den legt men den fijngewrevenen wortel op den voet, wanneer ie- 
mand in eenen doorn getrapt heeft, ten einde dezen er uit te trekken. 
66. Bor. NM. — Curcuma longa L. 5. minor Hsskl, 
