1'69 



lebali. Nu prigovor je posve ne temeljit i sam se obara. Baš 

 obratno biva. Sva naime podzennia voda teče izključivo prama 

 rieei i utiče u nju ciedjenjem, gdje to može biti, inače u ylinastu 

 tlu kroz mnogobrojne kanale ili žile. Kad sam se prije 23 godine 

 kupao u starom sada mrtvom rukavu Save kod sela Trnja, irnao 

 sam često prilike osvjedočit se o bitisanju podzemnih vrela iz- 

 ravno se izlievajućih u rieku. Kod najveće vrućine plivaš u vodi 

 kao krop toploj, čisto ti znoj čelo probija od zapare u vodi i 

 zraku ; najednom osjetiš na nogama nepodnosivu studen, i to 

 samo na stalnom mjestu, malo dalje je voda opet topla. Mrzla 

 voda leži u području vrela izlievajućega se u rieku. Ovo isto su 

 jamačno i mnogi drugi izkusili. 



Predpostava, da se voda iz rieke ciedi u okolno zemljište 

 riečke ravnice nevriedi samo za gdekoje geologe kao njeke vrsti 

 aksiom, već je prodrla i u širu publiku kao nješto posve naravna 

 i nepokolebiva. Odatle su proizlekle kojekakve zablude i mnogi 

 tehnički neuspjesi. Prije više godina trebalo je vode za parostroj 

 kod gradnje savskoga mosta u Brodu. Radilo se je o tom, da se 

 u tu svrhu upotriebi ili izravno savska voda ili voda iz zdenca, 

 koji bi se malo podalje od Save izkopao. Mjernici, u misli, da 

 će i u zdencu naći savsku vodu, samo prociedjenu kroz pro- 

 pustno tlo, odlučiše se za zdenac. Nu koje čudo, izkopaše zdenac, 

 koji je dnom svojim sizao znatno izpod korita rieke, a u zdencu 

 ni kapi Vode. Da tobož spase trošak za kopanje zdenca, proko- 

 paše od rieke do zdenca kanal i tako dobiše željenu savsku vodu, 

 koja ciedjenjem nikako do zdenca nije htjela doći. 



S navedenim pojavom valja uzpored postaviti i tu činje- 

 nicu, da Brod posjeduje malo dobrih podruma, većina ih je pod- 

 vodna, a što ih ima suliib, to se baš nalaze u neposrednoj bli- 

 zini Save. Cim se više udaljuješ od Save, to su podrumi pod- 

 vodniji, prem se niveau grada gotovo nemienja. Jedva treba do- 

 kazivati, da ova voda nije i ne može biti savska. 



Daljnji primjer imamo u artezičkom zdencu osječke tvrdje, 

 koji je ovih zadnjih godina vrtan. U maloj odaljenosti od rieke 

 Drave sašlo je svrdlo do relativne dubljine od ^20^2 metra, a posao 

 je ii)ak ostao jalov, premda provrtani materijal nije bio neprobojna 

 glina, već krupnija i sitnija tinjasta pjeskulja. 



Pojav. da se visina vode u zdencih mienja prema visini 

 vode u rieci, nesmije se nikako uzeti kano dokaz, da se voda iz 



