288 OTHONNA CRASSIFOLIA. 



aan en geven door hiin cilindrische, peervorinige of soms bijna bol- 

 vonnige gedaante aan het geheel een eigenaardig voorkomen. Boven 

 deze rosetten groeit dan de Stengel verder met langere internodien 

 en verspreide bladeren, om op eenigen afstand wederom een roset te 

 maken. Op mijne zes potten is de bodem thans, dus na 2 jaren 

 kas-cultuur, geheel met zulke rosetten bedekt, terwijl de afhangende 

 Stengels ze eveneens in groot aantal voortbrengen. 



Zulke rosetten ontbreken op de voile grondsplanten. Wei kan 

 men hier en daar de bladeren wat dichter bijeen geplaatst vinden 

 dan elders aan den stengel, maar tot rosetten van zoo typischen 

 bouw als aan de kas-culturen brengen zij het niet. De planten be- 

 dekken den bodem met een gelijkmatig dicht groen loot. 



De bladeren der kasplanten zijn slechts ongeveer half zoo groot 

 als die der vollegrondsplanten. Zij hebben een gemiddelde lengte van 

 12 mM. op mijne planten. Van een honderdtal voor de hand afge- 

 plukte, niet uitgezochte volwassen bladeren werd in October 1899 

 de lengte gemeten. Zie Tabel I. Zij wisselde tusschen 7 en 18 mM. 

 Enkele lets grootere en enkele lets kleinere bladeren werden hier en 

 daar aan de planten gezien. 



Op denzelfden dag werden omstreeks 300 volwassen bladeren van 

 een plant van de vollegronds-cultuur gemeten; de plant werd als een 

 gemiddelde uitgekozen, de bladeren echter voor de hand genomen 

 en niet uitgezocht. Zie Tabel II. Het gemiddelde was hier 21 mM. ; 

 de lengte wisselde tusschen 11 en 41 mM. 



De uitgevoerde metingen zijn voldoende, om het zeer in het oog 

 loopend verschil in grootte tusschen de bladeren der beide culturen 

 in cijfers uit te drukken, doch te weinig talrijk, om een zuivere 

 variabiliteits-curve te geven. Ik heb daarom in beide tabellen het 

 aantal groepen tot op de helft verminderd, door telkens twee op 

 elkaar volgende cijfers te samen te tellen. Daardoor vallen de kleine 

 afwijkingen van de verwachte curve grootendeels weg, en treedt de 

 overeenkomst der variabiliteitscurve met de waarschijnlijkheids- 

 curve meer op den voorgrond. 



De dikte der bladeren is bij de kas-culturen ongeveer dezelfde als 

 bij de vollegronds-culturen. Van elk werd voor een honderdtal 

 bladeren, waarvan ook de lengte gemeten was, de dikte bepaald. Zij 

 bedroeg buiten 3-7 mM., gemiddeld 4,6, en in de kas 3-6 mM., 

 gemiddeld 4,5. Het verschil is dus ternauwernood als zeker te be- 

 schouwen. Voor elk blad werden lengte en dikte afzonderlijk op- 

 geschreven, zonder dat daarbij echter een bepaald verband bleek te 

 bestaan. Bij dubbele lengte en gelijke doorsnede der cilindrische 



