298 EEN NIEUW ORGAAN 



voorstelHngen over de protoplasten een meer bepaalden vorm, het 

 ontneemt daaraan het vage en onzekere, dat haar tot nu toe steeds 

 aankleefde. Elk organisme bestaat uit organen, en meer en meer 

 is in de laatste jaren gebleken, dat dit in gelijke mate ook van de 

 protoplasten geldt. De celkernen en de chlorophylkorrels werden 

 terstond als zulke organen erkend, die, opgebouwd uit dezelfde 

 stof als de geheele protoplast, bepaalde functien in het organisme 

 te vervullen hadden. Ook andere functien van het protoplasma ble- 

 ken meer en meer aan bepaalde organen gebonden te zijn. De ont- 

 dekking der zetmeelvormers of amyloplasten baande hier den weg. 

 Reeds wist men uit de onderzoekingen van Nageli en Hofmeister, 

 dat de zetmeelkorrels uitsluitend in het levend protoplasma zelf 

 ontstaan, dat zij nooit in het celvocht, dus buiten rechtstreeksche 

 aanraking met de levende stof gevormd v^orden. Mogen zij al enkele 

 malen in dit celvocht worden aangetroffen, groeien kunnen zij daar- 

 in niet, daartoe is de onmiddellijke medewerking van het protoplas- 

 ma noodzakelijk. Doch de beide genoemde onderzoekers hadden 

 omtrent de plaatsen, waar de zetmeelkorrels ontstaan, geen verder 

 licht verspreid, integendeel zij meenden, dat dit ontstaan overal in 

 het protoplasma kon plaats grijpen, behalve in de groene cellen, 

 waar het klaarblijkelijk tot het inwendige der bladgroenkorrels be- 

 perkt is. 



De onderzoekingen van de allerlaatste jaren hebben hieromtrent 

 tot een geheel andere uitkomst geleid. Denecke, Schimper, Arthur 

 Meijer, Strasburger en anderen ontdekten, dat aan elke zetmeel- 

 korrel een bepaald orgaan van het protoplasma kan worden waar- 

 genomen. Dit orgaan, van grootere dichtheid, doch uit dezelfde 

 stof als het overige protoplasma bestaande, en in reactien daar- 

 mede dus overeenkomende, vindt men in microscopische door- 

 sneden zijdelings of eindelings aan den zetmeelkorrel gehecht; het 

 doet zich aan groote korrels als een klein aanhangsel voor, Doch-in 

 de jongere cellen is de verhouding omgekeerd, hier zijn de nog 

 zeer kleine zetmeelkorrels slechts kleine aanhangselen van de nu 

 betrekkelijk groote „zetmeelvormers". In de allerjongste toestan- 

 den gelukte het zelfs, deze organen terug te vinden, voor dat zij 

 met de afzetting van zetmeel begonnen waren, en zoo het bewijs te 

 leveren, dat zij het primaire, en de zetmeelkorrels het secundaire 

 zijn. Zij zijn het, die de druivensuiker, die aan de cellen uit andere 

 deelen der plant wordt toegevoerd, in zetmeel omzetten en als zoo- 

 danig vastleggen; van daar hun naam van zetmeelvormers of 

 amyloplasten. 



Overeenkomstig deze ontdekking is een bladgroenkorrel een 



