314 OVER looistof-reactiEn van spirogyra nitida. 



kenmerkende eigenschap van opgeloste stoffen niet of slechts 

 uiterst traag te laten diffundeeren. Zeer fraai ziet men dit b. v., zoo 

 men de salpeteroplossing met eosine Weurt; de geisoleerde vacuo- 

 len blijven dan, zoolang zij leven, kleurloos. In cellen uit weefsels 

 met een gekleurd celvocht blijft de opgeloste kleurstof in die perio- 

 de in de geisoleerde vacuolen, zij verlaat deze eerst als haar wand 

 begint te sterven. 



Hetzelfde geldt nu in de cellen van Spirogyra voor de looistof. 

 Deze blijft binnen de geisoleerde blazen, ook na den dood van het 

 overige protoplasma, besloten, en verlaat de vacuolen eerst, als 

 ook haar wand sterft. En daar nu de vacuolen tot bollen gecon- 

 traheerd zijn, wier volumen vele malen kleiner is dan dat der eel, 

 waarin zij liggen, is het natuurlijk gemakkelijk zich bij looistof-re- 

 actien van de juistheid hiervan te overtuigen, gelijk trouwens uit 

 de beschrijving der waarnemingen nog nader blijken zal. 



Zooeven heb ik reeds gezegd, dat door de inwerking van ver- 

 giften de geisoleerde vacuolen onder het oog van den waarnemer 

 op tweeerlei wijzen kunnen sterven. Ten eerste zoo, dat haar wand 

 eenvoudig verstijft, waarbij deze dan tevens voor alle in water op- 

 geloste stoffen permeabel wordt en dus ook de looistof en de looi- 

 stof-reagentien doorlaat. Ten tweede zoo, dat de wand barst en in- 

 krimpt; zij stort dan haar inhoud uit, die zich nu met de omgevende 

 zoutoplossing vermengt. Vandaar, dat ook de looistofneerslag op 

 tweeerlei wijzen in deze cellen kan ontstaan. 



a. Looistofneerslag binnen de verstijfde vacuolen. 



1. Op cellen van Spirogyra nitida, wier vacuolen door 10% 

 KNO3 tot vrij groote kogelronde blazen geisoleerd waren, liet ik, 

 volgens Moll's methode, azijnzuur koper inwerken. De inhoud der 

 vacuolen werd daardoor neergeslagen; in azijnzuur ijzer gebracht 

 werd de neerslag grijs, en bleek als korrels tegen de binnenzijde 

 van den vacuolenwand aan te liggen. Elders in de cellen trad geen 

 looistof-reactie op. 



2. In een ander praeparaat hadden de protoplasten zich in 10% 

 KNO3Z66 gecontraheerd, dat zij de vacuolen hadden uitgestooten; 

 deze lagen in elke eel als twee kogelronde blazen naast het doode 

 protoplasma. Toen ik aan de zoutoplossing ijzerchloride toevoeg- 

 de, kleurde zich de inhoud dezer blazen, na eenigen tijd, donker- 

 blauw; de protoplast vertoonde geen looistof-reactie (zie Fig. 2). 



3. Cellen wier protoplast onder geringe contractie gestorven 

 v/as, en waarin zich de vacuolen tot twee of meer blazen afgerond 

 hadden, werden in een verzadigde oplossing van dubbelchroomzure 



