58 DE INVLOED DER TEMPERATUUR OP DE 



gedeelte van den celwand geperst, Daar dit gedeelte naar de vaten 

 is toegekeerd, komt het vocht in deze, en wordt daarin bij steeds 

 vernieuwden toevoer omhoog gedreven, hetzij dat het zich in het 

 lumen der vaten kan bewegen, hetzij dat het zich, v^aar de vaten 

 lucht bevatten, in de molecuiair-interstitien van den v^and beweegt. 

 De hoogte, waartoe het vocht opgevoerd kan worden, en de snelheid 

 waarmede het door meest permeabele gedeelte der celwanden 

 stroomt, hangen af van de permeabiliteit van dit gedeelte, en van 

 de drukking van den celinhoud. Beide grootheden, de permeabiliteit 

 van den celwand en de spanning van den inhoud, hangen van de 

 temperatuur af. 



De permeabiliteit van den celwand wordt in ons geval gemeten 

 door de snelheid van filtratie bij gelijke drukking, en neemt dus met 

 de temperatuur toe. Evenzoo neemt de spanning van den inhoud 

 met de temperatuur toe. Hieruit volgt, dat zoowel de snelheid van 

 het tranen, als de hoogte, waartoe een wortelstomp het vocht op- 

 voeren kan, met de temperatuur toeneemt, en dat de filtratie slechts 

 bij die temperaturen zal plaats hebben, bij welke de spanning van 

 den inhoud den weerstand van den celwand overtreft. 



Geheel zuiver kan het verschijnsel der sapstijging tengevolge 

 van filtratie bij de meeste planten alleen dan worden waargenomen, 

 wanneer alle bebladerde takken weggenomen zijn, daar dan de sap- 

 stijging, die door verdamping in de bladen veroorzaakt wordt, bui- 

 ten gesloten is. Volgens deze methode is door Harting. en Krecke i) 

 onderzocht, hoe het tranen van den Wijnstok afhangt van de tem- 

 peratuur. Dezen namen hunne proeven met in potten gekweekte 

 Wijnstokken, die eenige decimters boven den grond doorgesneden 

 en van kwikmanometers voorzien waren. Een thermometer was in 

 de lucht opgehangen, een andere met zijn bol in den grond in de 

 nabijheid der wortels geplaatst. Zij bevonden, dat het tranen eerst 

 dan begint, wanneer de temperatuur der wortels tot 8° gestegen 

 is, dat het echter, eenmaal aangevangen, bij 7° voortduurt, doch 

 reeds bij 6° ophoudt 2)^ en dat boven deze grens de drukking van 

 het vocht afhankelijk is van de temperatuur van den grond. Gedu- 

 rende de eerste dagen hunner waarneming steeg de temperatuur, 

 daarna daalde zij, om later weer te stijgen, totdat de knoppen der 



1) Harting en Krecke, < Aanteek. d. Sect. Verg. v. h. Prov. Utr. 

 Qenootsch. 25 juli 1850; Vervolg 1852. 



2) Een langzamer verwarming en verkoeling zou waarschijnlijk voor 

 de temperatuurgrens bij het stijgen en die bij het dalen dezelfde waarde 

 hebben doen vinden. 



