RANKEN VAN SICYOS. 531 



ien. 1). Tal van andere feiten kunnen nog als bewijzen voor de 

 theorie van Sachs aangevoerd worden. 



Deze theorie deed nu als van zelf de vraag ontstaan, of de 

 snellere groei aan de convexe zijde van zich krommende organen 

 op dezelfde wijze van den turgor zou afhangen, als de groei dier 

 organen in het algemeen. Het lag voor de hand, deze vraag be- 

 vestigend te beantwoorden, en aan te nemen dat de turgor aan 

 den convexen kant onder den invloed der prikkels zou toenemen, 

 en zoodoende aldaar een versnelling van den groei zou bewerken. 



Doch, hoe waarschijnlijk deze conclusie ook was, men bezat 

 geen middel om de vraag empirisch te beantwoorden, en de ver- 

 gelijking met andere, overeenkomstige bewegingsverschijnselen 

 kon slechts tot zeer onvolledige vergelijkingen, en volstrekt niet 

 tot eenige zekerheid leiden. 



Als punten van vergelijking kozen verschillende onderzoekers 

 geheel verschillende verschijnselen. Onder deze verdienen voor- 

 al de geotropische krommingen der eencellige organen eenerzijds, 

 en de periodische bewegingen van volwassen bladgewrichten 

 anderzijds vermeld te worden, Het zou mij te ver voeren, alle 

 schrijvers te citeeren, die hun meening in deze quaestie hebben 

 uitgesproken; het zal voldoende zijn, mij tot de twee voornaamste 

 vertegenwoordigers der aangegeven standpunten te beperken, 



Sachs koos als punt van vergelijking de geotropische en helio- 

 tropische bewegingen van eencellige organen. In deze is de span- 

 ning tusschen inhoud en wand klaarblijkelijk overal dezelfde, een 

 verandering van den turgor kan dus nooit kromming veroorzaken. 

 Deze kan slechts door verandering van de rekbaarheid of van den 

 groei van een der beide zijden tot stand komen, Daar nu Sachs 

 aangetoond had, dat de geotropische kromming van Stengels niet 

 op een verandering der rekbaarheid, maar op een toeneming van 

 den groei der onderzijde berust, zoo nam hij aan, dat ook bij een- 

 cellige organen de groeisnelheid van den convex wordenden kant 

 toenam, Niet de turgor, maar de groei werd dus door de krom- 

 mingsoorzaak veranderd. Deze voorstelling droeg Sachs op de 

 geotropische bewegingen van Stengels en wortels over. Ook hier 

 werkt volgens hem de prikkel niet op den turgor, maar op den 

 groei. 



Tegen de uitbreiding zijner zienswijze op veelcellige organen 

 is echter in te brengen, dat, terwijl bij eencellige organen de tur- 



1) Zie p. 413-420. 



