536 OVER DE BEWEGINGEN DER 



ming bijna onveranderd behouden l), of zich hoogstens iets ster- 

 ker krommen. Is eindelijk zoowel de groei als de turgoruitrekking 

 aan de convexe zijde grooter geworden dan aan de concave, dan 

 zal het orgaan zijn kromming voor een grooter of kleiner deel ver- 

 liezen. Omgekeerd, zal men uit de verandering, die de kromming 

 van zLilk een orgaan in de zoutoplossing ondergaat, met zeker- 

 heid mogen besluiten, of deze kromming alleen op groei, alleen 

 op turgoruitzetting, of eindelijk op beiden te zamen berustte. 



Uit deze redeneering blijkt, dat men de door mij gestelde vraag 

 op een hoogst eenvoudige wijze met behuip der plasmolytische 

 methode kan beantwoorden. 



Het zij mij daarom vergund, hier mijne methode nog eenigs- 

 zins uitvoeriger te beschrijven, en uiteen te zetten op w^elke gron- 

 den men mag aannemen, dat de verkorting van groeiende organen 

 in sterke zoutoplossingen uitsluitend op het verlies van den tur- 

 gor berust 2). 



Sedert NageH's baanbrekende onderzoekingen 3) weet iedereen, 

 dat het levend protoplasma voor kleurstoffen ondoordringbaar 

 is; het laat diegenen, w^elke in het celvocht opgelost zijn, niet 

 naar buiten diffundeeren, en weigert aan kunstmatige kleurstof- 

 fen, die men met zijn buitenvlakte in aanraking brengt, eveneens den 

 doorgang. Doch niet alleen voor kleurstoffen, ook voor tal van 

 andere in water oplosbare stoffen, is het levend protoplasma niet, 

 of slechts in zeer geringen graad permeabel, gelijk ik voor eenige 

 jaren aantoonde 4). Tot deze stoffen behooren o. a. ook eenige 

 zouten en zuren, die in geringe concentratie met groote kracht 

 water aantrekken, en die er dus zonder twijfel toe bijdragen om 

 aan het celvocht der jonge cellen zijn zoo charakteristiek water- 

 aantrekkend vermogen te geven. 



Bij gelegenheid dezer onderzoeking wees ik op het verband, 

 dat er tusschen het door mij bestudeerde verschijnsel en de span- 

 ning tusschen celwand en celinhoud bestaat, en toonde aan, dat 

 deze spanning, zonder de bedoelde geringe mate van permeabi- 

 liteit van het protoplasma, niet tot stand zou kunnen komen. Want 



1) Het is goed te bedenken, dat voor deze proeven slechts dunne organen 

 gebruikt kunnen worden. 



2) Uitvoerige bewijzen voor deze stelling vindt men in mijne verhande- 

 ling p. 357. 



3) Nageli, Pflanzenphysiol. Untersuchungen, Heft I. 



4) p. 86." 



