lende rigting verplaatst *). — Jungiiuhn zag verder losse lagen 

 van zand, in de vallei van Pager-oetang, op het plateau van Srpi- 

 rok, op de berghellingen van Silantoni, die hij van verweerde ont- 

 bonden lagen van den zandsteen afleidt. — Niet zelden worden ook 

 lagen van Leem of A7ei waargenomen, dat niet het oog op de uitge- 

 breide aan verweêring blootgestelde plutonische vormingen geenszins 

 verwonderen kan. Op vele plaatsen (bijv. ook in de nabijheid van 

 Warseh) wordt fijne poUelal-lers-khi gevonden, die ook tot dit 

 doel gebruikt wordt. — Dat op Sumatra ook Brn'niJïoIen aanwezig 

 zijn, is niet meer twijfelachtig. Nog onlangs werd het voorkomen 

 in de Padangsche bovenlanden vermeld, met leijcn, zandsteen en 

 zwavelijzer {NatnurJc. Tijdschr. XVI, hl. 247). — Motley meldt 

 dat er eene //goede kool" te Indragiri wordt gegraven (hookrr, 

 Keiv Garden Miscell. 1855, hl. 46;. Ook kan het niet verwonde- 

 ren dat bij eenen zoo weelderigen plantengroei en de werking der 

 talrijke niet zelden overstrooraeude rivieren, nog gestadig overblijf- 

 sels van planten in den bodem bedolven worden. Hiertoe zullen 

 welligt de drie voet dikke lagen van plantaardige stof behooren, 

 die 10 en meer voeten onder de oppervlakte aan de oevers der ri- 

 vieren in het Palembangsche, bijv. aan de rivier Enim en elders 

 langs de rivieren, door teysmann werden gevonden. Mogelijk is het 

 ook bruinkool, want de inlanders gebruiken haar als brandstof. In 

 Loemoet zag hij niet zelden dikke boomstammen uit de rivieren te 

 voorschijn komen. 



*) Deze zandstcenvorming schijnt ceiic groote uitgebreidheid over den 

 iudischcu Arcliipel te bezitten, overal door plutonisch-vullcauische werkingen 

 getroffen. Haar eigenlijk geologisch karakter zal eerst dan kunnen worden 

 vastgesteld, wanneer de daarin voorkomende fossielen behoorlijk onderzocht 

 zullen zijn. De bovenvermelde bepaling van korthals schijnt geenszins ge- 

 noegzaam gemotiveerd te zijn. Het tertiaire terrein op de Andaman- 

 cilanden, en naar het schijnt ook op Java, zou, in verband met de losheid 

 van het gesteente, het A'ermoeden van een groot tertiair zandsteen-terrein 

 regtvaardigen. — Tot dezelfde vorming zal de „argillaceous sandstone" be- 

 hooren, die door motley aan de zuidzijde van de straat van Singapore 

 werd waargenomen (iiooker, Kew Gard. Misc. 1855, bl. 163) en die volgens 

 hem niet weinig bijdraagt tot de vorming van de talrijke' eilandjes tusschen 

 Malakka en Sumatra. Ue lagen zijn daar niet zelden onder belangrijke 

 hoeken opgeheven en doordrongen van een gang-gesteente, dat, veelal van 

 vasten zamcnliang, zwart rood van kleur is on 75—80 pC. ijzer bevat. 



