het lateraal kanaal, het periotische kraakbeen, genomen mag 

 worden. De kraakbeenvorming bij Rana fusca gaat echter niet 

 regelmatig vanaf deze beide punten voort, maar men ziet volgens 

 Gaupp bepaalde centra optreden, zooals bijv. de lijst, die aan 

 de medio-dorsale zijde van het labyrinth beide cupulae verbindt. 

 Hieruit ontstaat het dak en een deel van den medialen wand. 

 Peeters (1910) daarentegen zag het dak van den canalis ant,, 

 sinus superior en canalis post. het laatst kraakbeenig worden. 

 Van het lateraal kanaal groeit het kraakbeen mediaalwaarts over 

 het dak tot de laterale rand van den canalis ant. en post. 

 bereikt wordt en vormt een lijst ; evenzoo wordt ook aan de 

 mediale zijde van den sinus superior en den canalts ant. en post. 

 een lijst gevormd. Van uit deze lijsten gaan de sinus en later de 

 boogkanalen in kraakbeen over. Deze beschrijving van Peeters 

 voor Rana fusca geldt, voor zoover nagegaan kon worden, ook 

 voor Alytes. 



Bij Rana, Alytes en andere Anuren, ook Pipa en Xenopus, 

 worden de drie boogkanalen door kraakbeen rondom omsloten. 

 Bij Urodelen daarentegen geschiedt dit met den canalis post. 

 meestal niet en wordt er in dat geval geen septum posterius 

 aangelegd (Okajima 1911 a) '). 



Necturus (Peeters, 1910), Hynobius en Onychodactylus (Oka- 

 jima, 191 lai vormen ia dit opzicht uitzonderingen, hoewel bij 

 de twee laatstgeaoemdea het voorkomen van een septum posterius 

 schijnt te varieeren - . Daar bij de ontwikkeling van het vliezig 

 gehoororgaan de achterste booggang het laatst tot stand komt, 

 is het begrijpelijk, dat deze ook het laatst kraakbeenig omsloten 

 zal worden (Okajima, 1912). De toestand bij Anuren, waar het 

 septum post na het septum ant. en lat. gevormd wordt, is 

 hiermede in overeenstemming. Het septum post. is vaa de drie, 

 mede in verband met hetgeen voor sommige Urodelen geldt, 

 blijkbaar het phylogenetisch jongste. Onder de lagere Craniota 

 vindt men bij Cyclostomen en Lophobranchii geen kraakbeen- 



1) Peeters (1910) vond bij Triton slechts het septum anterius ontwikkeld, 

 in tegenstelling met Gaupp (1906), die ook het septum laterale aantrof. 



2) Ook Ichthyophis (Peter, 1898) onder de Gymnophionen bezit drie septa. 



77 



