550 



fam üU eine ©fatiflif tti ipbOcflfttibcö ttnfctcr ÄcnntnifTc 

 fe^c ci-»riiiifd^t »üdvc? — unb bcötwcgen mag tiefet SBrief 

 wiebei* in tai ©ebcid^tnip beö ^nblifumö gerufen werben, 

 ©r fle^t urfpriinglicf) in J. F. Felleri Mouuraeutis variis 

 ineditis. Lipsiae , 1714, 4'°- 



^. 5t. 58. 



Lcilniitins Hesentlialero, Professori qiioiidani Tu- 



Liugensi , aperit jutlicium suum de scriptis 



Comeuianis. 



Pui« liciiit mihi beneficio tuo majore, quam antea 

 soliuis eram, in Comenii scriptis animi attentione rersari, 

 Judicium meum qualecunque , quod flagitas, ingenue per- 

 scribam. Et primiim agnosco pröfundiores paullo cogita- 

 tiones voluisse , quam prima specie appareret. Vellem 

 ad particularia se demisisset magis. Neque enim dubito 

 ingentem ei rerura apparatum tot annorum studio compor- 

 tatum praesto fuisse , cum praesertim ipsummet alicubi 

 et rationibus et exemplo suo excerpendi Studium comme'n- 

 daie videam. Didactica ejus iu summa valde probo, 

 nee moveor illis quae in sua mctliodo Beccherns ob- 

 jicit. Becchero videtur vocabula naturaü ordine digesta 

 quidem, sed disjuncta separataque, nee in continuitatem 

 sermonis colligata, exliibenda discentibus esse. Mihi 

 contra videtur, nihil lucis, nihil jucundilatis inesse sim- 

 plici vocabulorum congcriei , utcunque ordinatae, quod 

 ex ipso Beccheriano specimine satis apparet. Comenio 

 igitur prorsus assentior, Januara Lingua- 

 rum et Encyclopaediolam debere esse idem. 

 Illud tamen diffitcri non possum, in hac philosophiae luce 

 rem paullo aliter instituendam, quam illis temporibus po- 

 tuit Coroenius. Quaeres , quid Encyclopaediolam 

 complecti debere credam ? Ego vero ad eam per- 

 tinere puto primum definitiones vocabulorum crebrio- 

 rum et insigniorum, et ex lii» deducta theoremata et pro- 



