589 



DE SLAKDIEREN. [COCHLI.) 



De Slakdieren, welke men gewoonlijk CepJinlophöra noemt, en van welke 

 onze gewone Slakken tot voorbeeld kunnen strekken, vormen de tweede orde 

 der Weekdieren, en zijn voornamelijk daardoor gekenschetst, dat zij eenen 

 min of meer duidelijken, meestal van twee of vier voelers en twee oogen 

 voorzienen kop hebben; en dat velen eene kalkschaal, slakkenhuis oï hoorn 

 genoemd, voortbrengen, wier gestalte, grootte en kleur, volgens de soorten, 

 zeer verschillen, die zelden inwendig, maar meeslal uitwendig is, en uit een, 

 somtijds uit onderdeelen zamengesleld, stuk, maar nooit, zoo als bij de meeste 

 Schelpdieren , uil twee schalen beslaat, en ook nooit , zoo als die van sommige 

 Polypslakken , van tusschenscholten voorzien is. 



Hel ligchaam der Slakdieren is met eene lederachlige , maar slijmerige en 

 kleverige huid bedekt, en slechts bij eenige Zee-slakken (Carinan'a en de 

 verwante soorten) doorschijnend als glas, en met eene dunne, niet slijmerige, 

 huid bekleed. De bewegingswerkluigen bestaan, hetzij in eene aan weers- 

 zijde van den kop of het ligchaam geplaatste huidlap {vleugels genoemd), 

 hetzij in eenen onparigen huidlap , die loodregt op de buikvlakle van het 

 dier geplaatst is en vi?i genoemd kan worden ; heizij eindelijk in eene on- 

 parige horizontale en min of meer schijfvormige, dikke, en door talrijke spier- 

 vezels doorkruiste, uitbreiding op de buikvlakle van het dier {voet genoemd). 

 De zoogenaamde vleugels worden slechts bij kleinere, in de zee levende 

 Slakdieren aangetroffen, welke dien ten gevolge Vleugelslakdieren genoemd 

 worden; de vinnen zijn aan een klein getal glasachtig doorschijnende, even- 

 eens in de zee levende soorten (Vinslakdieren genoemd) eigen; terwijl de 

 zoogenaamde voel bij het grootste getal Slakdieren , welke om die reden Voet- 

 slakdieren genoemd worden, voorkomt. De voet dient zoowel tot het kruipen 

 als tot het zwemmen; de vin en vleugels alleen lot het zwemmen. De voet 

 draagt, bij vele met hoorns voorziene Slakdieren, eene blijvende kalkachtige 

 schijf: hel deksel, waarmede het huis gesloten wordt, wanneer zich het dier 

 daarin teruggetrokken heeft ; bij vele hoorndragende Landslakken zonder deksel 

 wordt echter, gedurende den winterslaap, een onregelmatig kalkachlig deksel 

 aan het einde van den voel gevormd, dat echter na dezen lijd weder afvalt. 



De meeste Slakdieren zijn van weeke, voor in- en uilslulping vatbare 

 voelers voorzien, en deze zijn twee, zelden vier in getale. 



De Slakdieren hebben, met uilzondering der lagere vormen, oogen, die 

 echter nooit meer dan twee in getale zijn en, hetzij aan den nek, hetzij aan 

 de voelers, veelal aan hun einde, somtijds ook in hel midden of aan hunnen 

 wortel, zitten. Er schijnt bij allen een gehoorwerkluig aanwezig te zijn, 

 hetgeen uit een, met een' of meer steenachtige korreltjes en met een vocht 

 gevuld, blaasje beslaat. 



De mond der Slakdieren is veelal van weeke lippen en niet zelden van huid- 

 lappen lot het tasten voorzien. De meeslen hebben twee zijdelingsche uit 

 hoornplaten of harde lijsten gevormde kaken, welke echter bij sommigen 

 vervangen worden door een onparig op de bovenvlakle der mondholte liggend 

 hard blad : zij worden door spieren , aan het vooreinde van den slokdarm 



