455 



anderen ongekleurd bloed. Men neemt eindelijk bijzondere geshiclitswerk- 

 tuigen waar, en de seksen zijn veelal gescheiden. — Bij de minder ontwik- 

 kelde soorten verdwijnen allengskens deze verschillende werktuigen ; trilhairen 

 vervangen, zoo als bij de zeer jonge voorwerpen der hooge soorten, de plaats 

 der bewegingswerktuigen ; en de algemeene, min of meer eenvormige massa 

 van het-ligchaara vereenigt allengskens alle dierlijke functiën in zich, vooral 

 bij de laagste vormen, waar mond noch anus, noch eenig ander afzonderlijk 

 werktuig te ondersohoiden is. 



De Wormen planten zich door eijeron voort, en het embryo ontwikkelt zich 

 somtijds reeds in het moederlijf. De jongen verkrijgen bij velen slechts al- 

 lengskens de gedaante en werktuigen , w^aarvan de volkomen dieren voorzien 

 zijn; men heeft intusschen ook soorten, b.v. de meeste Zeekwasten, waar 

 in den jeugdigen staat sommige werktuigen , b.v. oogen , aanwezig zijn , welke 

 later wederom verdwijnen. Behalve deze gewone wijze van voortplanting 

 heeft bij de Wormen ook zeer algemeen plaats eene voortteling door knoppen, 

 en geslachtswisseling, of bij de lagere vormen ook door deeling. 



De Wormen zijn over den geheclen aardbol verbreid. Velen leven als para- 

 siten, vooral in de binnendeelen van andere dieren en den mensch. Anderen 

 bewonen de zee, of het zoetwater. Een klein getal komt ook op het land 

 voor. Eenigen vormen zich buizen, waarin zij wonen. Sommigen, zoo als 

 Eunice giganlea , bereiken eene lengte van vier tot vijf voet; de ongelooflijke 

 lengte der Lintwormen is algemeen bekend ; en ook anderen bereiken eene 

 buitengewone lengte, b.v. deSnoerworm, die veertig en meer voet lang wordt. 

 De meeste overigen daarentegen zijn veel kleiner, en velen zelfs niet met 

 het bloote oog ziglbaar. 



Men kan deze dieren onder drie groote onderafdeelingen brengen, te weten : 

 die der rimjwormen {Annuldla), der iveeliwonnen {Uelminlhes) en der 

 trildierljes {Vibrator'ia). 



