5Ü6 



DE POLYPEN. [POLYPL) 



Men vat onder den naam van Pnlypen zamen alle Straaldieren met een week, 

 zeer zamenlrekbaar ligchaam, hetgeen in het algemeen bestaat uit eene buis, 

 die aan haar voorgedeelto van holle voelers, ook armen genoemd, voorzien is; 

 welke noch kaauvv-, noch bepaalde zinwerktuigen hebben ; welke meestendeels 

 vastzitten, en door eene algemeene basis, te weten de uitgebreide vliezen van 

 het achtergedeelte van hun ligchaam onderling in grooteren of kleineren getale 

 zamenhangen en dus tot een, uit gelijkvormige voorwerpen zamengesteld , 

 geheel, kolonie genoemd, vereenigd zijn; en welke veelal min of meer weeke 

 of harde, gelei-, vlies-, hoorn- of kalkachtige, gemeenschappelijke woningen, 

 polypstokken genoemd, vormen. 



Deze polypstokken beslaan meestal uit eene menigte, zelden onderling af- 

 gescheidene, cellen, van welke iedor eene Polyp bevat, en zij dienen alsdan 

 tot uitwendige bekleeding voor den Polyp; bij sommigen daarentegen, b.v. 

 bij Isis, Gorgonia , Antipalhes, vormt de polypstok eene inwendige as, en de 

 Polypen met hunne gemeenschappelijke basis overtrekken deze as, gelijk het 

 hout door de schors der boomen bekleed wordt. De polypstokken bieden, 

 volgens de soorten , ook allerlei verscheidenheden in hun voorkomen aan : 

 sommigen vormen zware kalkmassa's; anderen doen zich voor als eene schors, 

 welke andere voorwerpen overtrekt, of als enkele buisjes; maar velen hebben 

 de gedaante van kleinere of grootere heesiers of boompjes. 



De voelers zijn bij sommigen slechts zes, bij anderen twaalf, bij velen 

 acht, bij een groot aantal anderen meer dan twaalf in getale, en bij velen 

 ontslaan zij, even als stralen in de cellen der koraalachtige polypstokken, 

 eerst allengskens en op verschillende tijden, weshalve ook hun gelal bij voor- 

 werpen van eene en dezelfde soort somtijds kan verschillen. De voelers zijn 

 gemeenlijk gelijkvormig en veelal in eenen kring geplaatst; bij sommigen 

 daarentegen neemt men verschillende soorten van voelers waar. 



De voorlpianling geschiedt voornamelijk door eijeren en knoppen, en de 

 plaatsing van laatslgenoemdon bepaalt den vormvan den polypstok. Sommigen 

 kunnen zich ook door deeling vermenigvuldigen, en er zijn er buitendien, 

 b.v. de Hydrapolypen, welke eigenaardige medusaachlige eijerklokken of zelfs 

 medusaachlige dieren voortbrengen, wier kroost intusschen wederom uit Po- 

 lypen bestaat. 



Slechts een klein aantal soorten wordt in zoetwater aangetroffen; al de 

 overigen leven in zee. Zij voeden zich met allerlei kleine, veelal mikro- 

 skopische diertjes, die zij, niet zelden, door middel van hunne voelers in de 

 mondholte brengen. Bij de soorten, waar verscheidene voorwerpen onderling 

 zamenhangen, genieten natuurlijk allen, in grootere of geringere mate, van 

 het voedsel , hetgeen ieder bijzonder voorwerp tot zich heeft genomen. 



Vele Polypen zijn zeer klein of zelfs nagenoeg mikroskopisch klein; som- 

 mige daarentegen bereiken eene aanzienlijke grootte. 



Daar vele, vooral eene menigte hoornachlige [)olypstokken , door hunne 

 gedaante, voornamelijk na het droogen, aan heesters of boompjes doen denken, 

 of somtijds op wezenlijke zeeplanten gelijken, en men op de dieren zelve 



