RKCENSUIT UO.MliMCUS CARU'ni. 2 t 



aliler statuii, noe duhilaiiter dixil: « Scio solere plerisquc honiinibus rebus secundis 

 » atquc prolixis alque prosperis animum oxcellere atque superliiam alque ferociam 

 » augescere atque crescere ; quo milii nuiìc marjnae curae est , quod iiaec rcs lam se- 

 » cunda processil ne quid in consulcndo adversi cvenial, quod noslras secundas res 

 » confulel, neve hacc laelilia nimis lucluosa evenial. Adversae res edomant el docenl 

 » ([uid opus siet facto; secundae res laelilia transversura tradere seleni a consulcndo 

 » alque inlelligendo » (Calonis OrUjinum rcUquìac, lib. V, 1; el apud A. Geiliura, VII, 3, 

 XIll, 25). Calo sciebat, non scire cupiebal, affirmabaC solemniler, non anceps quae- 

 rebal. Ncque illain de oplimo reipublicae statu quaestioiicm Scipionis Majoris sup- 

 pares exercuisse ullo testimonio constai. Qua de re scire hoc loco prò doclrina el 

 sludiis accipiendum puto, el legenduni: 



Ceteraque illa manus bello f'acunda secundo 

 (Quos Inter Prisci sententia dia Catonis) 

 Scire adeo magni fecisset? 



Sulpicia eloquenliae alque humanitalis causam tuelur exemplo Scipionis Minoris, 

 deinde Scipionis Majoris, C. Laelii eie. (iìla manus hello facunda secundo) el prae- 

 serlim auclorilale Calonis, qoem TuUius principeni oralorum aelalis suae laudai, ci 

 Graecaruni lillerarum persludiosum leslalur (De senec'.nle, 1), ita ut (adjungil Nepos) 

 « non facile reperiri possil, neque de Graecis ncque de Italicis rebus quod ei fueril 

 » incognilum » (in Cat. 3). Quibus firraatis Sulpicia, veluli quodani animi terrore 

 percita, se ipsam interrogai 



Utrumne secundis 

 An magis adversis starei Romana propago? 



Prolinusque moercnle voce respondei: Scilicel aihersis! Lyricum irapelum, rapidam 

 audacemque Iransitionem, al non insolenlem equidem senlio ; centra vulgati libri 

 pedestrem et obscurara narralionem exbibent ad hisloriae veritalem minus exaclam. 

 lahnius conjecil Deis prò Deos principis edilionis, conjungens Deis -secundis an 

 adversis. Sed quis Romanorum dixissel rem Romanam crevisse adversis Diis? — Adeo 

 magni epiphonema est ut illud Ciceronis: Adeo sunima erat observatio in bello mo- 

 vendo (De Off. I, 11 ). 



XV, V. o3, oi. 



Edd. Yen. et Parm. « Ut vespis qnarum domns arce movente Turba legens eie. ». 

 Mendosa scriptura dodi Itali tenlaraine impeditissima alque vexalissima evasil. Col- 

 ligilur e Juvenali in tempio Concordiae ciconiarum nidos fuisse (Sai. I, v. 14); 

 Hieronymus Avancius sibi persuasil in aede Capitolina Dcae Monelae examen vespa- 

 rum vel apum idenlidem servari; ideo conjeclando reposuit: quarum domus arce 

 Monelae. Quamquam de apibus aut vespis in aede Monetae nidifìcantibus nuUibi 

 raenlio invenilur, insulsa conjectura in omnes posteriores cdiliones invecla usque ad 

 hanc diem regnai. Ex quo lucrali sumus el fabulosani narralionem el claudicanleni 

 mulilamque oralionem; ea enim verbum indicativi modi exposlulal. 



Sed mihi videlur corruptum esse vocabolum quarum; nam cogito non de solis 

 vespis poetriam sermonem habuisse, sed apes quoque innuisse , quae contra vespas 



