118 
Zooals te verwachten was, geeft het aantal dermatomen, op de 
extremiteiten gelegen, niet de juiste verhouding der poot-lengten en 
dus der dermatoom-verplaatsingen weer: er zijn groote en kleine 
wortelvelden, en velden, geheel en slechts voor een klein deel op 
den poot gelegen, onder begrepen. De eenige betrouwbare maatstaf 
daarentegen is de ligging der romp-, hals- en staart-dermatomen 
t. 0. v. hun overeenkomstig genummerden wervel. 
Ik moet nu nog het gedrag der dermatomen (t.o.v. de wervelkolom) op de 
bwikzijde en in de laterale lijn bespreken. Bij de hagedis vertoonen de recht- 
hoekige midden-romp-dermatomen natuurlijk lateraal en ventraal dezelfde ligging 
als dorsaal; t) hetzelfde geldt voor de hals- en staartvelden op eenigen afstand 
van de evtremiteiten. Naderen we echter een der ledematen, dan verschwiven de 
dermatomen behalve aan de rugmediaan ook, en in ongeveer even sterke mate, 
aan de bwiklijn pootwaarts, doch in mindere mate lateraal; het gevolg is, dat 
de wortelvelden zich buiten om de basis van den poot heen gaan buigen 
(foto 22, 281). Dit geldt vooral voor de romp-dermatomen en t. 0. v. 
de achterste extremiteit; in alle andere gevallen is het verschijnsel 
beperkt gebleven tot de naastbijzijnde (craniale of caudale) dermatoom- 
grens, dus nog niet eens over het geheele dermatoom uitgestrekt 
(foto 27, 84, 36). De romp-dermatoom-grens, het naast aan den 
achterpoot gelegen, vertoont ditzelfde dan begrijpelijkerwijze ook al 
zeer bijzonder sterk (foto 22, 28). De verklaring voor dit heele verschijnsel 
is natuurlijk weer in de ontwikkeling der extremiteiten te zoeken; waarbij dan 
in den primitieven toestand, dien ons de hagedis nog vertoont, de dermatoom- 
verplaatsingen langs de beide medianen en aviele lijnen (dorsaal en ventraal) 
grooter zijn dan ergens elders (zie de foto’s). In de ontwikkelings-schema’s van 
Bork (fig. 1, pag. 15) komt dit dan ook zeer duidelijk uit. Dat wij het 
vooral aan den romp vóór den achterpoot, en elders om de extremi- 
teiten in veel geringer mate ontmoeten, ligt al in de verklaring 
opgesloten, als men deze beschouwt in verband met het boven gezegde 
over de relatieve lengte der beide extremiteiten en de door hen 
veroorzaakte dermatoom-verplaatsingen. 
1) Hagedis No. 23 is in dit opzicht iets abnormaal. 
Nieuwe Verhandelingen - Tweede Reeks. - VII. 15 
