— 372 



niet de kust te naderen, omdat anders mijne praauwen in het overal ondiepe wa- 

 ter aan den grond zoude raken. Ik gaf dus last, dat afwisselend 2 matrozen de 

 wacht zouden houden, ten einde daarop te letten, dat de ankers niet loslieten en 

 om bij eventueel gevaar tijdig genoeg te waarschuwen. Tegen 8 ure begon het 

 ook inderdaad hard uit het n. o. te waaijen, zoodat het slingeren der praauw on- 

 dragelijk was. Tegen middernacht ging de wind gelukkig liggen, maar daarentegen 

 regende het onophoudelijk tot den volgenden dag. Ook zuidelijk van Wossi heeft de 

 kust hetzelfde karakter als noordelijk daarvan : zeewaarts overal ondiep water en zand- 

 grond, binnen 's lands onbeduidende heuvels en hoogten, terwijl in de verte de bergen 

 van Sakitta zigtbaar worden. Mijne hoop om den 23 sten Junij tot Gaane te komen werd 

 ten gevolge van de, na een hevigen wind en regen gewone, windstilte niet vervuld. 

 Intusschen vonden wij tegen den avond, een weinig benoorden het kleine, digt 

 onder de kust gelegen eilandje Jodji en digt bij de monding van een riviertje, 

 achter droogten een eenigzins bruikbare ankerplaats en overnachtten aldaar. Den 

 24sten Junij passeerden wij het genoemde eilandje Jodji en het meer zeewaarts 

 gelegen Jin, terwijl in de verte de groep der Widih-eilanden zigtbaar werd, Deze 

 zijn allen laag en hebben geen ander dan putwater. Ze worden intusschen niet 

 zelden door alfoeren bezocht, om visch, schildpad en beurskrabben te vau- 

 gen. Aangezien het echter ook dien dag stil was, kwamen wij eerst des avonds 

 voor de baai van Gaane aan en bleven den nacht aan haar noordelijken hoek 

 bij het dorpje Rangaranga. Den volgenden morgen waren wij weldra te Gaane. l 

 Ik vertoefde hier eenige uren, ten einde het een en ander in te koopen en ook 

 aan mijne volgelingen hiertoe gelegenheid te geven. Des middags liet ik de reis 

 tot aan de, aan den z. hoek der baai gelegen haven Akejoboeboe vervolgen. Zui- 

 delijk van Gaane is de kust bergachtig en vormt verscheidene kleine inhammen 

 en voor praauwen bruikbare havens. In één van deze, Loleobobo, slechts weinig 

 benoorden Tandjong Libobo, den z. hoek van Halmahera, bleven wij den nacht 

 van den 26 sten Junij. Weldra was in den morgen van den 27 sten Junij voor- 

 noemde kaap bereikt, maar op het oogenblik dat wij haar wilden rondzeilen, 

 werden wij door een stevigen z. w. wind aangegrepen waarvan wij digt onder de 

 kust heenzeilende, totdusver niets hadden bespeurd. Wij moesten dus weer terug 

 en eerst des namiddags gelukte het ons, de onmiddellijk achter (ten z. w. van) 

 genoemde kaap gelegen ankerplaats Loleopapoea te bereiken. Deze zoude volgens 

 zeggen mijner djoeragans veilig zijn, doch is zulks echter onder de voormelde 

 omstandigheden — bij z. w. of z. wind — volstrekt niet, zoodat ik blijde was, 

 toen in den morgen van den 28 sten Junij de wind naar het z. omliep en dus de 

 reis tot aan den nabijgelegen, betere, haven Kaheamassosolo kon worden vervolgd. 

 Zuidelijk van Halmahera en door eene slechts p. m. 1 mijl breede straat daar- 

 van gescheiden ligt het eiland Dam mar, dat ik reeds het vorige jaar van plan 

 was te bezoeken. Thans in zijne onmiddellijke nabijheid gekomen besloot ik eenige 

 dagen aan een onderzoek der fauna van het eiland te besteden. Ik liet dus in den 

 morgen van den 29 s,en Junij den overtogt doen. De noordkust vormt eene ruime, 

 echter weinig diepe baai, waarin een aantal kleine lage eilaudjes is gelegen, ter- 

 wijl Dammar zelf van doorgaans lage of onbeduidende, meestal echter steile en 

 niet even gemakkelijk toegankelijke kalkheuvels is doorsneden. Tusschen den n. o. 

 hoek der baai en Tandjong Libobo ligt het insgelijk lage eilandje Poeloe Babi. 

 Aan drinkwater is in cle door mij bezochte gedeelten volslagen gebrek : slechts 

 op het kleine, aan de n. kust gelegen eilandje Katinat vonden wij een door vroe- 

 gere bezoekers gegraven put, die vrij goed water opleverde. Ik bleef in deze stre- 

 ken tot den 6 clen Julij en had zoodoende gelegenheid de merkwaardige ontdek- 

 king te doen, dat cle fauna van bedoeld eiland in meer dan ééu opzigt van die 

 van het naburige Halmahera verschilt. Zoo vond ik b. v. Ptilopus roseipectus, 



