DE MEELDRADEN EX HET STUIFMEEL. 47 



de bloem te vliegen. Hebben zij hnn stuifmeel afgegeven, 

 dan moeten zij hun plaats voor andere, na hen bloeiende 

 meeldraden, of wel voor den stamper zelven, ruimen. Soms 

 geschieden deze bewegingen snel , soms verloopen er dagen 

 voor zij voltooid zijn. 



Ik wil dit allermerkwaardigst verschijnsel en het groote nut, 

 dat het voor de bestuiving door insekten heeft, hier niet uit- 

 voerig beschrijven. Liever wil ik mijne lezers verzoeken het 

 zelf aan bloemen na te gaan. De oostindische kers (Tropae- 

 olum majus), de Moederplant (Saxifraga sarmentosa) en alle 

 andere soorten van Steenbreeken (Saxifraga) leveren hiertoe 

 een uitstekende gelegenheid. Men behoeft slechts bloemen van 

 verschillenden ouderdom met elkander te vergelijken, of, wat 

 nog beter is, in een en dezelfde bloem, van het oogenblik 

 dat zij opengaat totdat zij verwelkt, eiken dag een paar maal 

 den stand der meeldraden na te oraan. Wie in de CTelesfenheid 



o o o 



is, verzuime niet de bloemen van het Ruitkruid onzer moes- 

 tuinen (Ruta graveolens) ga te slaan; zij leveren wellicht het 

 nteressantste geval van deze bewegingen op. De Geraniums 

 besprak ik reeds vroeger. De Kalmia, een fraai heestertje, 

 dat in vele opzichten met de Kaapsche heiplantjes overeen- 

 komt , doch breeder bladen en minder gesloten bloemen heeft, 

 behoort eveneens hiertoe. Hare meeldraden staan eerst wijd 

 uit, en springen plotseling naar het midden der bloem, zoodra 

 zij door een insekt uit hun eersten stand worden losgemaakt; 

 zij doen daarbij hun stuifmeel in lichte wolkjes verstuiven. 

 Men kan deze werking der insekten met een naald gemak- 

 kelijk nabootsen (fig. 26). In mindere mate vertoonen de wilde 

 kastanjes, de Riddersporen, de Keizerskronen en eenige soor- 

 ten van Anjelieren bewegingsverschijnselen. Bij deze algemeen 

 bekende planten zou ik nog een reeks van bij ons in het wild 

 groeiende soorten kunnen opnoemen , doch het verschijnsel is 

 zoo algemeen, dat wie er naar zoekt, licht meerdere voor- 

 beelden aantreffen zal. 



Tegenover deze actieve krommingen staan de hoogst eigen- 

 aardige passieve bewegingen , welke de meeldraden der Salvia's 

 uitvoeren , zoo dikwijls een bij of hommel de bloemen be- 



