14 DE BOUWSTOFFEN VAN HET PLANTENLICHAAM. 



knoppen , in een lucht die geen zuurstof bevat , en waarin zij 

 zelve niet door ontleding van koolzuur zuurstof kunnen doen 

 ontstaan , zoo ziet men hunne ontwikkeling terstond ophouden 

 en niet eerder voortgaan, vóór weer zuurstof aan hunne om- 

 geving wordt toegevoerd. 



Blijkt uit de aangehaalde proeven de onontbeerlijkheid der 

 zuurstof voor de levensverrichtingen der planten, de oorzaak 

 van deze onontbeerlijkheid wordt ons door haar niet aange- 

 toond. Om deze te leeren kennen zijn eenige andere proeven 

 noodig, wier beschrijving wij dus nu willen laten volgen. 



Men kan zaden in vochtig zand bij gunstige temperatuur in 

 het donker laten kiemen; zij ontwikkelen zich even goed als 

 in het licht, doch de plantjes worden bleekgeel in plaats van 

 groen, en een opneming van koolzuur ter vorming van orga- 

 nisch voedsel is, gelijk wij boven gezien hebben, daarbij on- 

 mogelijk. Weegt men nu de zaden voordat men ze te kiemen 

 legt , en weegt men dan na verloop van eenige weken de daar- 

 uit voortgekomen kiemplantjes, zoo bemerkt men dat de laatste 

 zwaarder zijn dan de eerste. De oorzaak van dit verschil ligt 

 echter klaarblijkelijk in het opgenomen water. Wij hadden de 

 zaden in drogen toestand gewogen, en de plantjes in water- 

 houdenden. Om het gewicht van het water buiten rekening te 

 brengen , drogen wij de planten voorzichtig en wegen ze nu 

 nogmaals. Haar gewicht bedraagt nu slechts ongeveer de helft 

 van dat der zaden. De vaste stoffen in deze aanwezig, zijn 

 dus bij de ontkieming ten deele verdwenen. In welken toe- 

 stand zijn zij overgegaan? 



In of op het zand treffen wij geen vreemde stoffen aan , van 

 welke wij zouden kunnen vermoeden, dat zij van de verdwe- 

 nen bestanddeelen der kiemplanten afkomstig waren. Wij zullen 

 deze laatste dus in de lucht moeten zoeken. Hiertoe brengt 

 men de ter kieming bestemde zaden , onder voor hare ont- 

 wikkeling gunstige omstandigheden, in een flesch , die met een 

 dubbel doorboorde kurk gesloten is. Door de eene opening 

 gaat een glazen buisje, dat versche lucht invoert; door de 

 andere opening gaat eveneens een buis, die bijna tot onderin 

 de flesch reikt en aan haar andere uiteinde in verbinding is 



