l68 DE LEER DER BEMESTING. 



groei als de verplaatsing van voedingsstoffen en voor elke 

 andere groote of kleine beweging die bij een levensfunctie 

 wordt waargenomen, is water een onmisbare voorwaarde. De 

 overige bestanddeelen der plant zijn deels organische, deels 

 anorganische, die overal, en zoover men weet, onafscheidelijk 

 aan elkander verbonden, in het plantenrijk voorkomen. De 

 anorganische stoffen worden als zoodanig door de wortels uit 

 den grond opgenomen, hetzij zij daar in dezelfde verbindingen 

 voorkomen als in de plant, hetzij zij in andere, eveneens op- 

 neembare verbindingen worden aangetroffen. De organische 

 worden door groene landplanten niet als zoodanig opgenomen , 

 maar worden in het plantenlichaam uit anorganische stoffen voort- 

 gebracht. Dit proces, dat wij onder den naam van koolzuur- 

 ontleding leerden kennen, geschiedt in de bladgroen korrels, 

 welke in de cellen der bladen en der groene stengeldeelen 

 gelegen zijn. De anorganische materialen zijn het koolzuurgas 

 der lucht en het water; deze worden onder den invloed van 

 het licht en de groene kleurstof omgezet in een organische 

 verbinding: het zetmeel. De daarbij vrij wordende zuurstof 

 verlaat de plant en vermengt zich met de buitenlucht. Het 

 zetmeel is bij verreweg de meeste planten de eerste vorm, 

 waaronder de organische stof in de plant voor ons oog waar- 

 neembaar optreedt ; het is het product der koolzuur-ontleding. 

 Door omzettingen en veranderingen van dit zetmeel , door ver- 

 binding er van met verschillende andere stoffen, worden de 

 tallooze organische stoffen gemaakt, die in het plantenrijk 

 voorkomen. Wel is waar, is dit nog niet voor alle bewezen, 

 doch uit al wat men omtrent deze verschijnselen weet, mag 

 men deze gevolgtrekking als hoogst waarschijnlijk afleiden, 

 zelfs voor die stoffen, die, zooals het eiwit, in hooge mate 

 in samenstelling van zetmeel afwijken. Koolzuur en water zijn 

 dus onmisbare voorwaarden voor het plantenleven , en daar 

 in de eiwitachtige lichamen daarenboven nog stikstof en zwavel 

 voorkomen, welke door de plant als ammoniakzouten of als 

 salpeterzure zouten en als zwavelzure zouten worden opgeno- 

 men , zoo moeten ook deze verbindingen als onmisbaar be- 

 schouwd worden. 



