DE LEER DER BEMESTING. 185 



Waar dit laatste niet mogelijk is, of waar op deze wijze 

 enkele anorganische bestanddeelen in te geringe hoeveelheid 

 worden toegevoerd , terwijl de overige in dezelfde hoeveelheid 

 mest in voldoende mate gevonden worden, daar is de nood- 

 zakelijkheid van anorganische bemesting duidelijk voorge- 

 schreven. In dit geval moet men dus gebruik maken van 

 anorganische of minerale mest , gewoonlijk kunstmest genoemd. 

 Welke soort van kunstmest de vereischte is, wordt natuurlijk 

 bepaald door de scheikundige natuur van dat bestanddeel, 

 dat in de stalmest slechts in onvoldoende hoeveelheid op den 

 akker kan worden gebracht. In de meeste gevallen zijn dit 

 phosphorzuur-, kali- en stikstofverbindingen, die dus ook de 

 hoofdbestanddeelen der kunstmest uitmaken. 



Niet elke plantensoort groeit even goed op eiken bodem. 

 In de vrije natuur heeft elke grondsoort haar eigenaardig plan- 

 tendek. De flora onzer lage weilanden , die op veen aangelegd 

 zijn, is een geheel andere dan die der duinen, en deze on- 

 derscheidt zich weer door een aantal bepaalde plantenvormen 

 van die der heidevelden. Ofschoon ongetwijfeld de natuurkun- 

 dige toestand van den bodem , zijn vochtigheid of droogte , 

 zijn meerdere of mindere poroziteit enz. grooten invloed op 

 dit verschil hebben, zoo speelt toch het verschil in de oplos- 

 bare bestanddeelen hier eveneens een groote rol. Wel is waar 

 hangt dit zelf weer , tenminste gedeeltelijk , van de natuurkun- 

 dige eigenschappen van den grond, en wel vooral van diens 

 absorptievermogen af, doch wij weten, dat men in den land- 

 bouw ook dit laatste onder de macht van den mensch gebracht 

 heeft. Evenals met de wildgroeiende planten, is het ook met 

 de cultuurgewassen. Ook bij deze is voor de eene soort een 

 zandige, voor de andere een veenachtige bodem, voor een 

 derde een kleigrond voordeeliger. Men kan dit onderscheid 

 echter nog verder vervolgen en vindt dan dat verschillende 

 cultuurgewassen, die op dezelfde soort van grond gekweekt 

 worden, toch aan de opneembare bestanddeelen van deze 

 verschillende eischen stellen. Zoo hebben beetwortels meer 

 kaliumverbindingen, tarwe en andere granen meer phosphor- 

 zure zouten, en klaver meer stikstof houdende stoffen noodig. 



