112 



eigenschap, die algemeen bekend is bij Soendaneezen uit die 

 strelien afkomstig. 



De Heer J. C. Almerood, administrateur der kina-ondernè- 

 ming Tjipopolian in het Patoeagebergle , had de welwillendheid 

 mij dezer dagen een zestal levende sondarie-wormen te zenden 

 in een kistje gevuld met zwarten humusrljken boschgrond. 

 Hierdoor in de gelegenheid gesteld de dieren van nabij te ob- 

 serveeren, deel ik als resultaat het volgende omtrent dezen ei- 

 genaardigen lumbricus mede. 



Den Soendaneeschen naam schijnt hij te ontleenen aan de ei- 

 genschap geluid te kunnen geven. Sondarie beteekent in het 

 Sanskrit «schoone vrouw", in het Soendaneesch echter een 

 lange rechtopstaande bamboe, waarin op verschillende afstan- 

 den gaten gemaakt zijn, die in den grond gestoken bij wind 

 allerlei fluitende droevige toonen doet hooren, en dus als een 

 Indische aeolusharp kan aangemerkt worden. 



In Zuid-Bandong, dicht bij de plaats , vanwaar ik de wormen 

 kreeg, bestaat een groote dessa, die Tji-sondarie heet. 



De tjatjing sondarie is de grootste lumbricus dien ik ooit ge- 

 zien heb, 



In uitgerekten toestand bezit hij een lengte van ± 5 deci- 

 meter bij eene dikte van ongeveer 2 centimeter (natuurljk 

 verschillen die afmetingen wanneer de worm zich inkrimpt). 



Het dier heeft een langwerpig rolrond lichaam, dat aan het 

 kopeinde eene kleine verdikking bezit doch daarna puntig 

 uitloopt. De huid is lederachtig, glibberig en geringd. Er zijn 

 door mij alleen kleine borslelljes op de huid kunnen waar- 

 genomen worden langs de uilstekende ribben der ringen. 



Het voorste gedeelte heeft bij uilrekking eene lengte van 

 8V2 6n eene grootste dikte van 2 centimeter. Het bestaat uit 

 13 ringen, die van af de mondopeni^.g te rekenen, trapsge- 

 wijze in grootte toeneiaen, tol den 8sten en 9den ring. De 

 volgende 4 ringen zijn iets kleiner in omvang, doch blijven 

 gelijk in grootte. De mondopening heeft eenigszins den vorm 

 van eene liggende halve maan. De randen der lippen zijn licht 



