A a 
515 
toen men alle vroegere als verloren afgeschilderde menschen- 
regten terugvorderde, de jagt geheel hebben vrijgesteld. 
Maar aan den anderen kant zullen wij ook bevinden, dat dit 
onregt slechts schijnbaar is, en dat bij eene goed ingerigte 
burgerlijke wetgeving, de jagt niet onvoorwaardelijk aan ieder 
kan veroorloofd worden, als maar het algemeen welzijn, 
en vooral de landman in zijnen akkerbouw niet merkelijk 
benadeeld worden , en ook om gansche diergeslachten niet 
geheel uit te roeijen. 
De ondervinding heeft sedert lang als onbetwistbaar be- 
wezen, dat wanneer de jagt geheel en zonder eenige be- 
perking vrijgesteld is, er menschen zijn, die hunne zaken 
verwaarloozen , die uit hartstogt , door een’ zekeren trek tot 
luiheid gedreven, elke andere bezigheid vermijden, om 
een’ hoogst onzekeren jagtbuit na te loopen. 
Men heeft in Pruisen voorbeelden, dat zelfs toegevende 
ambts-personen moesten voorstellen, om aan de minderen de 
jagt te ontnemen en die te verpachten, wijl de burgerij door 
een onmatig gebruik der jagt zigtbaar in haren welstand te- 
rug ging. Wij zien het tegenwoordig nog in Zwitserland en 
Tyrol, en zagen het bij de vrije jagt in Zwaben, 
waarvan later nog zal gesproken worden, dat geheele famie- 
lien enkel daardoor in armoede vervielen, dat de huis- 
vaders zoo hartstogtelijk aan de jagt hingen. 
Het zoude derhalve eene kwalijke voorzorg zijn van de 
regering voor hare onderdanen, als zij door eene verkeerd 
begrepene regts-liefde , de jagt algemeen vrijstelde ; zoo zij 
niet begreep , dat het de grootste onregtvaardigheid zoude zijn, 
hem , die werkelijk eene jagt bezit, in zijne welverkregene 
regten te krenken. Een beweeggrond, welke mede hier 
tegen pleit, is ook, dat zoodra de jagt aan eene regel- 
matige administratie wordt onttrokken , in zekere mate een 
gehieel uitroeijen van sommige diergeslachten daarvan wel een 
31 
