181 



die bewerking lot een lezing te bestemmen in een der bijeen- 

 komsten van de »Naturforsche)'-Versartmilung", die ten vorige 

 jare te Munchen werd gehouden. Het opstel werd gedrukt, 

 maar alleen in een kleinen kring verspreid, — Dr. Meijer zond 

 mij een exemplaar en het scheen mij geen onvruchtbare arbeid 

 ook een Nederlaudsche bewerking er van te geven. 



Wellicht herinneren enkelen uwer zich, hoe ik in eene te 

 dezer plaatse gehouden verhandeling «Over de ademhaling en 

 hare gevolgen" te velde ben getrokken legen teleologische be- 

 schouwingen *) (en 't is opmerkelijk, dat de eenige plaats , die 

 mij in dien geest ontsnapte 2 ) , door latere onderzoekingen ge- 

 blekeu is een onwaarheid te bevatten ?) .). Welnu! Ook hier 

 vindt de teleologie haar bijzondere kritiek, evenzeer als som- 

 mige natuurphilosophische stelsels, die, al is het maar mei 

 een woord , worden behandeld. 



Of ik mij vergiste toen ik meende, dat de vorm, die geko- 

 zen was om zulke ernstige onderwerpen Ie bespreken , een 

 aangename genoemd kon worden — moet ik overlaten aan de 

 beoordeeling mijner hoorders , wier welwillende aaudacht ik voor 

 eenige oogenblikken vraag. 



, 



Voor een groot aantal eeuwen, toen de levende wezens, die 

 de geleerden nu straaldieren , weekdieren, gewervelde dieren 

 (Radiala, Mollusca, Vertebrata) enz. noemen, nog niet beston- 

 den, werd in September van het jaar één millioen zeshonderd 

 en zeventien vóór onze tijdrekening in een kleinen hoek van 

 een schaduwrijk dal eene groote wetenschappelijke bijeenkomst 

 gehouden door hommels 4 ). Ik weet niet hoe die plaats thaus 

 heet, maar in dien tijd, droeg zij den naam Hommelonia en 

 had een groote vermaardheid. Ik geloof niet, dat het de eerste 



bijeenkomst van hommels was, evenmin als de laatste; zonder 

 1 



1) Nat. Tïjdschr. Deel XXXIII pag. 452. 



2) ld. ld. pag. 475. 



3) ld. Deel XXXIV pag. 115. 



4) Bombus terrestris L. 



