100 



ulhocwel nagenoeg cene gelijke densiteit ais net ja para- 

 riet bezittende, op verre na niet dezelfde hoeveellieid 

 kristalliseeibare suiker, als dat van de eerstgenoemde va- 

 riëteit, en boe dit laatste werkelijk plaats grijpen kan, is 

 door mij reeds vroeger aangetoond geworden (zie mijn 

 stuk over het voorkomen van stroopsuiker in het rietsap). 



Eenigen tijd daarna vernam ik van den heer Fransen 

 van der Putte, suikerfabrikant in de residentie Bezoeki, 

 dat ook hij gelijksoortige uitkomsten als de bovenstaande 

 van het Borneo-riet verkregen had en zoo mogt men aan- 

 vankelijk reeds tot het vermoeden komen, dat het niet 

 geraden was, deze suikerriet variëteit op Java verder in- 

 tevoeren. 



In I808 te Buitenzorg wedergekeerd, vond ik aldaar 

 Borneo-riet, Avelker sap 11° B. teekende, doch tevens eene 

 niet onaanzienlijke hoeveelheid stroopsuiker bevatte. Eene 

 aanplant hiervan aangelegd , welker opbrengst in de maan- 

 den Juny, July, Augustus en September van dit jaar door 

 mij onderzocht werd, gaf de volgende resultaten. 



1°. De densiteit van het sap was van Q 1018^/2°/ Beaumé. 



2°. De hoeveelheid stroopsuiker (onkristalliseerbare sui- 

 ker) in het sap voorhanden, bedroeg van I-/0 tot o^/q. 



ö°. Het {;emiddeld watergehalte van het riet was 78,945Y(,. 



4°. De boeveelheid minerale deelen van dit riet, bedroeg 

 gemiddeld 0,419 % (^^^t i'^ tweemaal meer dan gewoonlijk 

 bij ander riet aangetroffen wordt). 



Deze uitkomsten kunnen ten zeerste bijdragen, om die 

 door den heer Bose verkregen, toe te lichten. Vooreerst 

 dienen wij hier wel in aanmerking te nemen, dat men te 

 doen heeft, met eene rietsoort, welker Avatergehalte zeer 

 digt aan 80 7° gienst. Terwijl toch het boven en midden- 

 deel van den rietstok 77,5 en 76,8 % ^^^ter ^) bevatte, vond 

 men in het onderdeel van denzelven steeds ongeveer 82,5 % 



1) Ilierraedc wordt natuurlijk de hoeveelheid icater zonder de suiker (dus 

 gene saji) bedoeld. 



