150 



De inlanders geven aan dit laatste dan ook de voorkeur, 

 om het als eene versnapering, zooals het in schijfjes ge- 

 sneden op de bazaars verkocht wordt te gebruiken, boven 

 het riet van Oostelijk Java afkomstig, als zijnde dit hun 

 te zoet. Bij zoovele onderzoekingen welke ik te dien aan- 

 zien in het werk gesteld heb, vond ik nimmer meer aan 

 suiker in hetzelve, dan hoogstens 12% en deze altijd ver- 

 gezeld van eene aanmerkelijke hoeveelheid stroopsuiker, 

 meestal evenwel 10 ja zelfs slechts 8% suiker. Nog dezer 

 dagen, nam de heer van Gorkom eene dusdanige proef met 

 eenen geheelen en goed volwassen rietstok, die wat het 

 uiterlijke betreft niets te wenschen overliet, en uit eene 

 omliggende kampong was verkregen. Het sap dat volko- 

 men neutraal reageerde, teekende 60/ Beaumé en bevatte 

 2,777% stroopsuiker; verder was de zamenstelling als volgt: 

 Water Suiker Plantenweefsel 



82,825% 7,862% 9,515% 



cijfers welke alle mijne vroegere uitkomsten der onderzoe- 

 kingen van soortgelijk riet, volkomen bevestigen. 



Het is verder een opmerkingswaardig verschijnsel, dat 

 het gehalte aan minerale deelen van het Buitenzorgsche 

 riet, dat van het riet uit Oost- Ja va, dat beide op gelijk- 

 soortige gronden en in dezelfde tijdruimte opgegroeid was, 

 zonder eene enkele uitzondering ook, zoozeer overtreft dat 

 men van 50 — 100% en soms meer van deze hierin aantrof. 

 Of dit verschil op de bereiding der suiker van wezenlij- 

 ken invloed kan zijn, hangt natuurlijk af van de zamen- 

 stelling dezer minerale deelen. Wanneer toch na de ver- 

 damping van het overvloedige water in het suikersap voor- 

 handen, de verkoking tot het kristallisatie-punt toe wordt 

 voortgezet, dan hebben zich natuurlijk ook hierbij de mine- 

 rale deelen geconcentreerd en wordt de verhouding der ge- 

 wigtsdcelen dezer, tot de vloeistof vvaarin zij bevat zijn, steeds 

 grooter; met andere woorden, wigtjes worden dan oneen. 

 Is er nu in deze minerale deelen b.v. keukenzout bevat, 

 iets dat meermalen voorkomt, dan moet dit bepaaldeijkl 



