36 



zond verstand en de (gematigdheid, Avclke, in het al{jeinecn, 

 zells in de artikelen van zeer tederen aard , doorstralen , 

 hehben aangetoond, dat Nederlandsch Indië rijp is voor de 

 openbare bespreking zijner belangen, zelfs in Indië. 



J3at zou nog meer blijken, wanneer de ambtelijke posi- 

 tie van het grootste deel der verlichte ingezetenen die be- 

 spreking niet verbood of voor alsnog gevsaagd maakte voor 

 de belangen der sprekers of schrijvei-s. 



Ik heb gemeend , M. 11. , den gang van de Averkzaamheden 

 des geestes in Nederlandsch Indië , gedurende de laatste 

 twintig jaren , kortelijk in uwe herinnering te mogen brengen. 



Het nut, door onze Yereeniging gesticht, wordt slechts 

 eenzijdig opgevat of begrepen, indien men slechts het oog 

 vestigt op hare handelingen, op de 17 deelen van haar 

 Tijdschrift, op de o deelen harer Acta. 



In den omvang van haren arbeid ligt de roem , dien zij 

 zich heeft verworven , de deelneming , die haar in deze ge- 

 westen van alle zijden te beurt valt. 



Maar het is geoorloofd nog op eene andere nuttige zijde 

 van haar bestaan te wijzen. 



Zij heeft den spoorslag gegeven tot de oprigting van tal- 

 rijke andere wetenschappelijke en maatschappelijke instel- 

 lingen. 



- Zij heeft meer dadelijk bijgedragen tot de vestiging der 

 rs^ederlandsch-Indische Maatschappij van INijverheid, door 

 de bewerking der Bataviasche Tentoonstelling van 1855 , 

 uit welke die maatschappij is ontsproten. 



Zij heeft hernieuwd leven gegeven aan hare oudere zus- 

 ter-instelling te Batavia, de oudste wetenschappelijke in- 

 stelling buiten Eiu^opa , die te regt begrepen heeft, niet al- 

 leen , dat slechts een ki-achtiger werken haar bclioeden kon 

 voor eene overschaduwing van hare jongere zuster, maar 

 ook, dat haar nog, zelfs na de stichting van zoovele zus- 

 terinstellingen, een ruim veld van werkzaamheid overbleef. 



Onze Yereeniging eindelijk heeft het voorbeeld gegeven, 

 hoe door ijver en volharding, door doelmatige organisatie 



