406 



derlandsch Indië van den lO^ November 1859 v^^erd ter tafel 

 gebragt eene missive van den schout-bij -nacht, kommandant 

 van Z. M. zeemagt in Oost-Indië en inspekteur der marine 

 van 1 Nov. jl. 2^ bureau no. 3467, waarin der Vereeniging 

 het verzoek gedaan wordt, te willen berigten of er voor de 

 tusschenproppen , eventueel te bezigen bij de lading van 

 stukken, eene stof aanwezig is, die het zeewier in Neder- 

 land kan vervangen. Dit stuk werd in mijne handen ge- 

 steld om te dienen van rapport. Hieraan voldoende, heb 

 ik de eer mededeeling te doen van eenige uittreksels van 

 een stuk, getiteld: Proeven nopens het wederstandsvermo- 

 gen van ijzeren geschut in België, opgenomen in het nom- 

 mer van de Militaire Spectator van September jl. 



)» Nadat in 1857 3 ijzeren 24 ponders in het oefeningskamp 

 te Braschaet, bij oefeningen met Yg kogelzware lading gespron- 

 gen waren, werd besloten te onderzoeken, waaraan deze onge- 

 lukken waren toe te schrijven. Reeds vroeger waren ook 

 stukken gesprongen, als in 1846 een 18 ponder te Braschaet, 

 in 1849 een 50 ponder te Vlissingen, in 1855 een 12 ponder te 

 Braschaet, in 1855 en 1856 telkens een 48 ponder te Braschaet. 

 Later werd deze lijst nog vergi^oot door een 30 ponder op Z. 

 M, korvet Medusa, een 80 ponder op Z. M. stoomschip Am- 

 sterdam en een 30 ponder op het verdedigings vaartuig Pro 

 Patria. Alle deze stukken waren vóór 1830 te Luik gegoten. 



» Daar de gieting steeds op dezelfde wijze plaats had, het 

 ijzer aanmerkelijk beter was en sedert vele jaren de di- 

 rektie der gieterij stond onder denzelfden gietersbaas, was 

 niet aan te nemen, dat de oorzaak in de stukken zelve 

 moest gezocht worden. Men moest dus wel vooronderstel- 

 len, dat de oorzaak alleen te vinden is in het buskruid, 

 waarvan de spanning der gassoorten zoo hevig werd, dat, 

 het stuk sprong voordat de kogel in beweging was gebragt. 



» De schoone proeven van Piobert geven de wetten aan 

 van het verbranden van hel buskruid. In de veronder- 

 stelling, dat de kogel stil bleef liggen, bevond hij dat de 

 gassoorten, uil de ontbranding van het buskruid geboren, 



