PIPER. 15 



te planten in combinatie met cacao, doch voegt er dadelijk bij, 

 dat overproductie zeer gemakkelijk kan ontstaan. Duitschland 

 zou jaarlijks ca 50 tons Wa-wortel ter waarde van 50.000 Mark 

 verbruiken voor het bereiden van het geneesmiddel Gonosan. 



De uitvoer van Samoa, die in 1907 45 tons bedroeg, is sinds 

 dien eer teruggegaan dan toegenomen, zoodat er naar kawa op 

 de europeesche markt geen dringende vraag schijnt te bestaan. 



53/1862. Piper nigrum, L. 



Volksnamen. Peper — Mal : Lada — Soend: Pedes — Jav : 

 Maritja, Marijos. . . 



Of de peperplant in den Maleischen archipel inheemsen is, is 

 twijfelachtig ; wat Java betreft, houdt Koorders het wel voor zeker, 

 dat zij moet zijn ingevoerd en de legenden, die elders - bijv. in 

 Atieh — het ontstaan van de pepercultuur heeten te verklaren, wij- 

 zen erop dat dit gewichtige handelsartikel, in welks productie 

 deze archipel het leeuwenaandeel heeft, hier oorspronkelijk niet 

 thuis behoort. De invoering moet echter hebben plaats gehad 

 voor de eerste aanrakingen van de europeanen met het oosten. 



Zij komt gecultiveerd voor van Borneo westwaarts; op Ambon 

 was de plant in Rumphius' tijd zelfs niet bekend en R. wijdt er 

 slechts enkele regels aan om te zeggen, dat witte en zwarte peper 

 van een en dezelfde plant komen. 



Het is een klimplant, die als regel langs ongeslachtelijken 

 weg wordt vermenigvuldigd, omdat er onderscheidene rassen 

 van bestaan, verschillend in groeiwijze, levensduur en producti- 

 viteit, zoodat voortplanting door zaden minder zekerheid geeft 

 voor het bezit van bepaalde gewenschte eigenschappen in de 

 nakomelingschap. (Zie Teysmannia 1907, bl. 343 en 418). Zij 

 groeit het best op niet te zwaren, vruchtbaren, humusrijken, door- 

 latenden bodem en ook de inlandsche planter is gewoonlijk bij 

 de keuze van het terrein daarop bijzonder attent, daar stagneerend 

 water de wortels doet verrotten ; aanplantingen, die last hebben 

 van grondwater, gaan vaak reeds na den eersten oogst te gronde. 

 Waar de aard van het terrein het noodzakelijk maakt — en men 

 legt pepertuinen juist bij voorkeur aan op flauwhellend terrein — 

 graaft men draineergoten. 



Wat de luchtgesteldheid betreft, het best wordt geacht een vochtig 

 klimaat, met korten drogen moesson; er zijn echter voorbeelden van, 

 dat een buitengewoon groote oogst volgde op een ongemeen langdu- 

 rigen drogen moesson. Mits de regenval voldoende is, kan volgens 

 Kievits (Teysmannia 1891, bl. 261) opjava op geschikte gronden pe- 

 per met succes worden geplant tot op een hoogte van ca 1500 vt. 



De cultuur moet worden onderscheiden in extensieve en in- 

 tensieve, gelijk Rutgers in het licht stelt in Mededeeling No. 19 

 (1916) van het Laboratorium voor Plantenziekten, een van de 

 beste onder de vele publicatie's omtrent de pepercultuur in N.I. 

 ooit verschenen. De intensieve methode wordt vooral daar toegepast, 

 waar de chineezen een overwegend element vormen in de samen- 

 leving, dus op Riouw, Banka, Billiton en in de Westerafdeeling 

 van Borneo. De extensieve cultuur, die nog op dezelfde wijze 

 wordt gedreven als in de dagen der portugeezen en het karakter 



Cultuur. 



