ALBIZZIA- ACACIA. 215 



de opbrengst onder den invloed van klimatologische omstandig- 

 heden. Van uitvoer maakt Watt geen melding. 



Bij Bisschop Grevelink vindt men (bl. 10) een beknopt over- 

 zicht van de geschiedenis van den invoer in 1850 van Acacia ara- 

 bica, Willd. op Java; de verwachting, dat Ned.-lndië daardoor 

 een belangrijk handelsgewas rijker was geworden, is niet ver- 

 vuld. Bisschop Grevelink slaakt de verzuchting, dat het versprei- 

 den van „dezen nuttigsten der indische Acacia's" over den archipel 

 nog wel lang tot de vrome wenschen zal blijven behooren. Ik 

 betwijfel echter, of dat verlies zoo groot is als hij meende, nog 

 daargelaten dat de geïmporteerde soort niet de werkelijke arabi- 

 schegomboom was. Van die, welke in den Cultuurtuin te Buitenzorg 

 werden gekweekt, was de groei zóó onbevredigend, dat blijkens 

 het Verslag omtrent 's Lands Plantentuin over 1890 werd over- 

 gegaan tot uitroeien van den aanplant, om het daardoor ingenomen 

 terrein een andere bestemming te kunnen geven. 



De Acacia's doen hun gom buiten 's menschen toedoen uit- 

 vloeien, hoewel volgens Bulletin Imp. lnst. 1908, bl. 297, de beste 

 kwaliteit van Kordofan, de „tuingom", wordt verkregen door de 

 aangeplante boomen te verwonden: na het ophouden van de 

 regens worden van de takken schorsreepen weggenomen van 3'/ 2 

 voet lengte en 2'/ 2 a 7'/ 2 cM. breedte, zonder nochtans het hout 

 bloot te leggen. Elders in Afrika schijnt echter het bewerken der 

 gomboomen uitzondering te zijn (zie Tropenpflanzer 1911, bl. 160), 

 zoodat een oordeel over de geschiktheid om gom te leveren kan 

 blijken uit het al of niet spontaan produceeren daarvan. Op Java 

 nu moet de gomuitvloeiing zeer teleurstellend zijn geweest. De 

 eenige plaats ,waar Acacia arabica op Java verwilderd is aan- 

 getroffen, is Batavia aan het Havenkanaal en die planten daar 

 heb ik herhaaldelijk gezien, doch gomvloeiing nooit waargenomen. 

 Het is trouwens opvallend, hoe weinig in het algemeen in den 

 archipel bekend is van gomvorming. Aan den Senegal heeft men 

 bevonden, dat een goede gomoogst alleen plaats heeft, indien een 

 behoorlijke regenval gedurende drie maanden, wordt gevolgd door 

 een gelijk tijdperk van verschroeiende hitte. Klaarblijkelijk is daar- 

 om een klimaat zonder sterk geprononceerden drogen tijd aan de 

 gomvorming niet bevorderlijk, terwijl constant vochtige streken 

 voor dit product geheel ongeschikt moeten worden geacht. De 

 voornaamste eigenschap van goede gom is behalve absolute zuiver- 

 heid, zoo in uiterlijk (blank) als in smaak en geur, de gemakkelijke 

 en volkomen oplosbaarheid. Een paar ontijdige buien zijn dus 

 voldoende om de uitgetreden gom weg te spoelen. 



Wat betreft de overige toepassingen, die Acacia arabica, Willd. 

 heeft in Eng.-lndië, bepaal ik mij er toe te vermelden, dat daar de 

 bast een van de meest algemeen gebruikte en hoogst geschatte 

 looibasten is en in de ververij wordt gebezigd. Op Java is er wegens 

 zijn zeldzaamheid natuurlijk in het geheel geen nut van bekend. 



In het Museum: Gom. 



3446. Acacia Catechu, Willd. 



Boom van Eng.-lndië, in 1884 als nutplant overgebracht naar 

 Buitenzorg en hier en daar op Java wel eens aangetroffen. Van 



