238 LEGUMINOSAE. 



en wordt niet aangetast door witte mieren. De waarde bedroeg 

 in April 1911 te Singapore voor gezaagd hout s 30 per 50 cft. 



Waarschijnlijk wordt ook hier geen verschil gemaakt tusschen I. 

 amboinensis en 1. Bakeri '); van Moeara Doea (Res. Palembang) 

 werd mij materiaal toegezonden van I. Bakeri, als zijnde cfómërbaoe 

 en van de Oostkust van Celebes ontving ik als bajang of ipi beide 

 soorten. In Teysmannia 1893, bl. 470, wordt van den bajang het 

 volgende gezegd. Deze zwaarstammige boom komt in de bosschen 

 van Zuid-Celebes overvloedig voor in voor Java ongekende afme- 

 tingen. Stammen van 25 M. lengte en een middellijn van 1 M. zijn 

 vofstrekt geen zeldzaamheid. Het hout is van een lichtbruine kleur 

 en zeer vast en lang van vezel ; het laat zich gemakkelijk be- 

 werken en is ongemeen duurzaam. Balken, voor ruim 20 jaren 

 gekapt, die al dien tijd onder de allerongunstigste omstandigheden 

 in weer en wind hebben gelegen, zijn zoo gaaf gebleven, alsof 

 ze eerst onlangs bewerkt waren; geen insect heeft 't hout aan- 

 getast. Aan stammen, stellig een kwart eeuw geleden door bosch- 

 brand als anderszins geveld, is geen vermolmd of vergaan plekje 

 te vinden: de buitenkorst is door den tijd zoodanig verbard, dat 

 een scherpe bijl en een zware slag noodig zijn om haar te door- 

 dringen. Op last van het departement van Marine zijn indertijd 

 eenige proeven genomen betreffende het specifiek gewicht, de 

 draagkracht en den weerstand tegen uitrekking van bajang in 

 vergelijking met djati en daaruit bleek, dat al deze factoren die 

 van djati overtroffen. 



In het museum: Hout. 



Pahudia Galedupa, Backer msc. Herb. Bog. 

 Volksnamen. Mak: Kajoe galccloepa. 



ü a 1 e d u p a beschrijft Rumphius (II, bl. 59) als een tamelijk hoogen 

 boom, 2 ) voorkomende op de westzijde van Celebes ter hoogte 

 van Maros, doch veel meer daartegenover op Borneo, voorts op 

 Saleier, overal niet ver van het strand. 



De stam is nauwelijks te omvatten en bestaat uit een dicht en 

 hard. moeilijk te klooven hout. Sommige stukken van het versche 

 hout hebben een zwakken, doch niet onlieflijken geur naar benzoë. 

 Het besterft grauw en laat zich niet glad afwerken; voor zoover 

 Rumphius bekend werd het niet gebruikt. 



Uit de gladde schors vloeit, als men die kwetst, een zwarte, kleve- 

 rige balsem als teer, die langen tijd week blijft, doch tenslotte be- 



') De dubieuze en hiermede zeker niet identhieke Afzelia palembanica, 

 Miq. is mij nog niet bekend. 



'-). I)( Galedupa is een boom, waarmede de botanici verlegen hebben 

 gezeten; hij is gehouden o.m. voor Derris I'msteniaua, l>l . laatstelijk door 

 Prain voor een Sindora-soort. De heer Backer had echter de groote be- 

 reidwilligheid om, na uit de beschrijving van de zaden te hebben geconclu- 

 deerd, dat Rumphius een soort van Pahudia op het oog moet hebben gehad, 

 de in liet buitenzorgsch herbarium aanwezige Pahudia's aan eenonderzoek 

 derwerpen. Hij vond er een van Bomeo's Oostkust, ingezameld door 

 Teysmann (No. K24't). die met Rumphius' beschrijving en afbeelding klopt, 

 nkomstig Teysmann's aanwijzing was dat materiaal oorspronkelijk 

 geïnsereerd bij Afzelia, zoodal het niet twijfelachtig is, dat inderdaad dezeboom 

 bedrieglijk gelijkl op Intsia, dewijl zelfs Teysmann zich daardoor liet mislei- 

 den. Het herbarium is ook voorzien van den inlandschen naam Harabomv. 



