MUCUNA — SPATHOLOBUS. 329 



ainbonneezen planten hem in hun tuinen, doch de europeanen 

 achten hem niet, omdat de zaden zoo zorgelijk zijn toe te bereiden. 

 Men moet ze langs latten leiden of, zooals de ambonneezen doen, 

 tegen lage boompjes of ruigte laten oploopen, want de plant is 

 zwaar van loof en vruchten. De zaden zijn groot en glad, eerst 

 rood, daarna donkerbruin, bijna zwart, alleen door hun afmetingen 

 van de këkara djoelèh (vorm utilis) verschillend. Men moet de 

 boonen nemen, als zij half rijp zijn, doppen en 2 a 3 dagen weeken 

 in water, dat dagelijks dient te worden vernieuwd. Sommigen ge- 

 bruiken daarvoor zoet, anderen zout water. Na het weeken moet 

 de schil worden verwijderd en als de boonen dan met een krachtig, 

 vet sop worden gestoofd, zijn zij zeer smakelijk en onschadelijk. Als 

 het weeken wordt nagelaten, veroorzaken zij hoofdpijn en duize- 

 ligheid (Rumph.). 



Volledigheidshalve worden eindelijk nog vermeld de aziatische vorm nivea. 

 vorm nivea en de daarvan slechts zeer weinig verschillende ame- 

 rikaansche vorm Lyoni (M. Lyoni, Merr.), voor welken laatste Vorm Lyoni. 

 veel reclame is gemaakt als groenbemester onder den naam van 

 lyon bean. Van Heiten (Mededeelingen Culiuurtuin No. I) rekent hem 

 niet onderde voor Buitenzorg aanbevelenswaardige groenbemesters; Groenbemester. 

 het klimaat daar zal te vochtig zijn, aangezien de lyon bean een 

 bijzondere reputatie heeft als bestand tegen droogte. 

 In het Museum : Zaden. 



128/3878. Spatholobus ferrugineus, Bcnth. 



Volksnamen. Mal : Akar sarik (Banka), Akar sarikan — Soend : 

 Areitj sambangan, Ki sambang konjang, Tjaroelang. 



Hoog klimmende heester, 5 tot 10 M. lang, voorkomende in de 

 lagere bergstreken (Backer, Schoolflora). 



De sterke, soepele, dunne stengels geven een goed touw voor 

 het binden van heiningen. Van hun bast ontdaan gestampt en deze 

 massa met water vermengd, kan men er door bijvoeging van in- 

 digo kleedjes, garen enz. mede zwartverven. Het sap wordt bij 

 koliek, en door vrouwen na de bevalling, gedronken ; men behoeft 

 het niet meer dan een maal in te nemen (Hasskarl, Het Nut No. 

 30). Het bruinroode sap, dat uit den doorgesneden verschen stengel 

 komt, is het signum, waarom een afkooksel bij baarmoederbloe- 

 dingen wordt aangewend (Vorderman, Geneesmiddelen II). Volgens 

 mondelinge mededeeling van Dr. Boorsma wordt een afkooksel 

 van den gestampten of fijngesneden stengel, of van de bladeren, 

 of het sap zelf, gedronken bij gebrekkige menstruatie. 



De stengelstukken, die de Buitenzorg op de pasar verkrijgbaar 

 zijn, worden echter nog tegen andere ongesteldheden gebruikt: 

 een aftreksel ervan wordt ingenomen tegen hoest en bij koorts, 

 een afkooksel met adas-poelasari tegen maagpijn. 

 /// het Museum : Stengel. 



128/3878. Spatholobus littoralis, Hassk. 



Volksnamen. Soend: Arenj moending djaloc. 

 Klimmende heester, in West- en Midden-Java hier en daar gevon- 

 den. Hasskarl (Het Nut No. 95) zegt omtrent het gebruik: De sappen 

 worden gedronken en ook de voeten daarmede gewasschen, bij 



