CEDRELA. 43 
140/4155. tot 35 M.) en aanmerkelijken omvang bereikten een van de beste hout- Hout. 
soorten oplevert van Sumatra's Westkust. Hij wordt veel in de kam- 
pongs aangeplant en geeft na 12 à 15 jaar reeds stijlen voor den 
huisbouw. Het hout is grof van vezel, bruinrood, met bijzonder bree- 
de en zeer duidelijke ringen: het is een uitmuntend bouwmateriaal, 
zoowel voor stijlen en balken als voor planken. Hij levert balken van 
gemiddeld 36 voet. Ook voor meubelen is de soerijan zeer gezocht, 
daar het hout lichtheid aan duurzaamheid paart en zich zeer fraai 
laat polijsten. De prauwen, welke het meer van Singkarak bevaren, 
worden algemeen van soerijan vervaardigd en kunnen tot 30 jaar in 
de vaart blijven; het hout neemt allengs in hardheid toe en ten 
laatste kan de worm er ternauwernood meer in doordringen. Het 
is veel hooger te stellen dan de Cedrela febrifuga, Bl. van Java 
(Cordes, Tijdschrift d. Ind. Mij. v. N. & L. 1869, bl. 194). 
Deze boom is door Teysmann van Sumatra op Java ingevoerd en 
voor cultuur om het hout aanbevolen (K. & V.—lIl, bl. 204). In zijn Aan- 
teekeningen Cultuurtuin schrijft Van Romburgh (bl. 25): In 1877 werd 
in den cultuurtuin een aanplant gemaakt, waarvan de boomen op een 
onderlingen afstand van 3,60 M. staan. Zij ontwikkelden zich goed 
en hadden in 1892 een hoogte van 13 M. en een omvang van 68 
cM. De voortplanting geschiedt door uitzaaien op overdekte kweek- 
bedden, waarvan de aarde met wat klei is gemengd om het weg- 
waaien van de lichte zaden te voorkomen. Het uitplanten ge- 
schiedt als de boompjes 30 cM. hoog zijn; na twee jaar hebben 
ze een hoogte van 6 M. 
Kerkhoven zegt in Teysmannia 1895, bl. 574, dat op 3000 voet 
in de Preanger de soerèn sabrang 15 jaar noodig heeft om een balk 
van 2020 cM. te leveren; bij zeer gunstigen groei verkrijgt men 
er een van 25 > 25 cM. Oudere boomen worden dikwijls hol. 
In de Preanger is hij zeer verbreid en wordt gaarne, ook door de in- 
landers, geplant. Weinig houtsoorten, zegt K., zijn voor allerlei doel- 
einden zoo bruikbaar. Het hout is redelijk vast, fraai te bewerken 
en mooi gevlamd, zoodat het kan worden gebruikt voor gepoli- 
toerde meubelen. Het is duurzaam, mits niet overgeleverd aan de 
witte mieren. Ook het spintèn het hout van jonge boomen verschillen 
weinig van het ouderekernhout. Zelfs voor bouwhoutis het voldoende 
sterk. Theekisten van dit hout gemaakt, laten niets te wenschen over. 
Cordes deelt mede, dat de bevolking der Padangsche Boven- variëteiten. 
landen verschillende soorten van soerijan onderscheidt: het fraaist 
gevlamde en duurzaamste hout levert de aangeplante soerijan bênêr 
of soerijdn kampong. Van dezen vorm, door hem ook soerijan tan- 
doek genoemd, schreef de E. A. B. O. W. ambtenaar te Fort de 
Kock in Februari 1909, dat hij zeer groote afmetingen verkrijgt 
en het beste soerijanhout levert, licht en taai, donkerrood van 
kleur, grof van vezel, doch zeer duurzaam. Hij wordt in de kam- 
pongs aangekweekt, dient ook voor schaduwboom in de koffietuinen 
en groeit zeer snel. Het hout wordt gebruikt voor stijlen, balken, 
vloeren, plafonds en omwandingen van huizen, alsook voor inland- 
sche meubelen; voor buitenwerk wordt het minder geschikt geacht. 
Prauwen van soerijan-hout worden zóó hard, dat ze van den worm 
niet meer te lijden hebben. Een en ander is volkomen in overeen- 
stemming met de berichten van Cordes. Deze noemt verder: 
