147/4385a. 
147/4385a. 
MALLOTUS — BLUMEODENDRON. 85 
Australië, op Java zeer algemeen, vooral in de lagere bergstreken. 
Het hout wordt soms als timmerhout gebruikt 
In Eng.-Indië worden de roode kliertjes, die de vruchten bedekken, 
in het groot ingezameld; zij vormen een zeer mooie kleurstof, bekend 
als kamala (K. & V. — XII, bl. 450). Daartoe worden de rijpe vruch- 
ten in een doek of zak gedaan en zoo lang geklopt tot de kliertjes 
hebben losgelaten, terwijl in sommige districten de vruchten een- 
voudig tusschen de palmen der handen gewreven of met de voeten 
bewerkt worden, waarna het verkregen poeder wordt gezeefd. 
Tengevolge van onachtzame bereiding en meer nog van bedrie- 
gelijke bijmengingen, is het handelsartikel vaak zeer onzuiver en 
dit is mogelijk een der redenen van de afname van het gebruik. 
Kamala wordt in Eng.-Indië voornamelijk gebezigd om zijde vlam- 
mend oranje te verven (Watt's Commercial products). Men zie 
voorts de monographie in Agricultural Ledger 1905 No. 4en het 
naar aanleiding daarvan door Greshoff geschreven opstel in de 
Indische Mercuur van 30 Januari 1906. De bereiding van kamala 
geschiedt in Eng.-Indië slechts door de vrouwen der armere volks- 
klassen; veel toekomst schijnt dit artikel niet te hebben, daar het 
gebruik ervan in de geneeskunde en voor veterinaire doeleinden 
steeds afneemt en kamala voor gebruik als verfstof in Europa 
niet in aanmerking komt. 
Indien deze kleurstof hier wordt benut, dan is het zonder twijfel 
zeer plaatselijk. Het eenige spoor dat ik daarvan vond, is dat op 
Noord-Celebes (Paleleh) de kliertjes der vruchten van een daar 
acheum geheeten plant worden gebezigd om vlechtmaterialen, als 
pandan en biezen, oranje te kleuren. Het ter identificatie gezonden 
herbarium was afkomstig van Mallotus moluccanus, Muell. Arg., 
waarvan de vruchtjes die klieren niet bezaten en trouwens nooit 
bezitten, zoodat vermoedelijk omwisseling heeft plaats gehad bij 
het inzamelen van het materiaal. 
In het Museum: Hout. 
Blumeodendron Tokbrai, /. /. Sm. (Elateriospermum 
Tokbrai, Bl, Mallotus Tokbrai, Muell. Arg.) 
Volksnamen. Soend.: Djébrèt, Ki koekoeran, Tokbraj —Jav.: 
Kéêtjipir. 
Middelmatige of tot 38 M. hooge boom, gewoonlijk 20 à 25 M. 
hoog en 25 tot ca 50 cM. dik, met zekerheid alleen bekend van 
Java, doch daar op vele plaatsen beneden 1400 M. algemeen. 
De stam is zuilvormig, nagenoeg zonder gleuven en wortellijsten 
en levert een voor huisbouw geschikt hout (K. & V. — XII, bl. 460). 
Het is een fraai wit, fijn en sterk bouwhout, dat niet wordt aan- 
getast door witte mieren. De rijpe vruchten worden gegeten 
(Hasskarl, Het Nut No. 196). 
Blumeodendron spec. 
Volksnamen. Mal.: Mata koeroeng (Banka). 
Boom, 25 à 30 M hoog, op Banka groeiend in de kuststreken 
in zoetwatermoerassen: de zware, rechte stam rust op krachtige, 
1.50 à 2 M. hooge steunwortels. 
Het kernhout is tamelijk hard, doch gemakkelijk te verwerken 
Hout. 
Kleurstof. 
Hout. 
Vruchten. 
Hout. 
