100 EUPHORBIACEAE. 
aan, een zalf van deze olie met zwavel, was, afkooksel van hout 
van Caesalpinia Sappan, L. en eenige druppels terpentijn, te strijken 
op wonden, ontstaan door bijtende vochten, zooals urine van ba- 
djings, rêngas-sap en dergelijke stoffen uit de familie der Anacar- 
diaceae, en meent voorts, dat inwrijven van de hoofdhuid met gepar- 
fumeerde djarak tjina-olie bevorderlijk is aan den haargroei. 
De zaden, die een scherpen smaak bezitten, zijn herhaaldelijk 
onderzocht. Van de bestanddeelen, zegt Boorsma, is in de eerste 
plaats te noemen de zeer giftige, scherpe, vette olie, die tot een 
hoog percentage — Greshoff vond tot 69°/,(?) van de gedroogde 
kernen— voorhanden is. Weinige druppels van deze olie, inwen- 
dig toegediend, zijn voldoende om een hevige diarrhee, braking 
en andere vergiftigingsverschijnselen teweeg te brengen. Aan dit 
feit danken de zaden den nederlandschen naampurgeernotenenderge- 
lijke benamingen in andere talen, als pfiysic nut enz. Behalve de 
olie bevatten zij nog minstens één ander toxisch bestanddeel, een 
giftige eiwitstof, in aard overeenkomend met het toxalbumine van 
Ricinuszaden, Crotonzaden en enkele andere (Boorsma). 
Zeer uitgebreide bijzonderheden vindt men bij Greshoff (Schet- 
sen, bl. 201), die vrijwel alles heeft bijeen gebracht, juist en on- 
juist, wat er van deze plant zooal gezegd is. 
In het Museum: Zaden, olie. 
147/4433. Jatropha gossypifolia, L. var. elegans. 
Volksnamen onvast. Mal.: Djarak oeloeng (Lamp.) — Op 
Java: Djarak koesta mérah, Dj. lande, Dj. tjina — Mad. : 
Kalèkè djarak. 
Kleine, oorspronkelijk amerikaansche heester, hier verwilderd en 
op open, zonnige plaatsen somtijds zeer algemeen (K. & V. — 
XII, b1.r562): 
Hetgeen zal worden medegedeeld van de eigenschappen van 
J. multifida, L., is volgens Boorsma (Teysmannia 1910, bl. 793) 
ook op deze plant toepasselijk, zoodat de geneeskrachtige eigen- 
schappen, die aan dit gewas worden toegeschreven (zie Greshoff, 
Schetsen, bl. 205) wel naar het rijk der fabelen zullen moeten 
worden verwezen. Aannemelijk is alleen het bericht van Vorderman 
(Madoereesche planten No. 139), dat 20 stuks geroosterde rijpe 
zaden een purgeerdosis vormen voor een volwassen madoerees. 
Dezelfde vermeldt verder, dat daar uit de zaden lampolie wordt 
geperst, wat ook het geval is in de Lampongs. 
14714423. Jatropha multifida, L. 
Volksnamen. Op Java: Djarak tjina — Soend.: ook Dj. goerita. 
Heester, afkomstig van Zuid-Amerika, op Java als sierplant 
gekweekt (K. & V. — XII, bl. 30) Hasskarl (Het Nut No. 238) zegt, 
dat deze plant veelvuldig in heiningen wordt gevonden en dat de 
Knollen. __ dikke knollen worden gegeten, na in heete asch te zijn gepott. 
Bladeren. Van de bladeren vindt men steeds vermeld, dat zij purgeerend 
werken, doch volgens Boorsma bevatten zij evenmin giftige bestand- 
deelen als die van J. Curcas, L. 
Haden. Insgelijks wordt van de zaden gezegd, dat zij in scherpte niet onder- 
doen voor die van de zoo juist genoemde, doch de rijpe exemplaren, 
