147/4480. 
Wortel. 
Hout. 
Bast. 
Bladeren. 
Melksap. 
147/4481. 
rf Fk Be 1 Mk Vea RA 1 B 
118 EUPHORBIACEAE. 
geneeskunde, volgens Vorderman (Geneesmiddelen II) bij bloedin- 
gen na de menstruatie. Het is niet onwaarschijnlijk, dat het uiterlijk 
der bladeren, die van onderen bloedrood zijn gekleurd, tot dat 
gebruik aanleiding heeft gegeven. Zij bezitten volgens Boorsma 
geen giftige eigenschappen. 
In het Museum: Bladeren. 
Homalanthus populneus, Ktze (Carumbíium populi- 
folium, Reinw., Homalanthus Leschenaultianus, 
À. Juss.). 
Volksnamen. Mal.: Loedai (Banka), Kajoe mata boeta darat 
(Mol.) — Soend.: Kareumbi, K. badak — Jav.: Djarak pati, 
Mroewoe — Mad.: Totop, T. lakèk, T. lobang — Alf. Amb.: 
Kiel, Siel, Sija mahoeri— Alf. Minah.: Sangkèt. 
Boompje, 5 tot 13 M. hoog en 10 âà 30 cM. dik, van den Ma- 
leischen Archipel en Australië, op Java vooral in het gebergte zeer 
algemeen (K. & V.— XII, bl. 621). 
Zeer waarschijnlijk is dit de Frutex excoecans van Rumph. 
(IV, bl. 130), die daarvan mededeelt, dat de ternatanen den wortel 
inwendig gebruiken als geneesmiddel, tegen wat voor ziekte was 
hem echter niet bekend. Het witte, weeke, ondeugdelijke hout 
wrijven volgens hem de vrouwen met water op een steen en, 
smeren dat papjé op de leden bij pijnlijke steken in de gewrichten. 
Van den melksaphoudenden bast heeft men nogal veel gebruik, 
want zoowel de ambonneezen als de baliërs bezigen hem om zwart 
te verven (Rumphius). Dit laatste gebruik is zeer verbreid. K. & V. 
zeggen, dat de schors in de Preanger wordt gebruikt voor het 
zwartverven van kleeren. Hasskarl (Het Nut No. 480) vermeldt het 
insgelijks en Koorders zegt, dat het vroeger in de Minahassa in zwang 
was (bl. 585). Jasper & Pirngâdie (Vlechtwerk, bl. 75) beschrijven 
vrij uitvoerig, hoe in Soekanegara (Preanger Regentschappen) het 
afkooksel wordt gebruikt om geschilde rotan zwart te kleuren. 
De rotan wordt gedroogd, dan 15 dagen in de modder begraven, 
weer gedroogd en vervolgens twee maal gedurende eenige uren 
in het afkooksel van kareumbi-bast gedompeld, tot de kleur egaal 
zwart is geworden. In Tondano wordt vlechtmateriaal van de bla- 
deren van Corypha Gebanga, Bl. zwart gekleurd door het te ko- 
ken met dezen bast en de bladeren. Rumphius zegt, dat men op 
Celebes voor het zwartverven de bladeren en de vruchten gebruikt; 
men kookt die in water met daoen gonto (?), giet het afkooksel 
in een bak en vermengt dat met zwarte modder. Hierin kneedt 
men het witte goed en laat het dan een dag of acht staan. 
De bladeren worden boven vuur gedroogd, fijngewreven en onder 
het voer van het vee gedaan, als wormdrijvend middel (Hasskarl, 
Het Nut). 
Rumphius waarschuwt tegen het schadelijke, uit de afgebroken 
bladstelen druipende, witte, blauwachtig bestervende melksap, dat 
gevaarlijker zou zijn dan dat van Excoecaria Agallocha, L. 
Pimeleodendron amboinicum, Hassk. (Carumbium 
amboinicum, Mig.). 
Volksnamen. Alf. Amb. : Mamina. 
Den Arbor Pinguis beschrijft Rumphius (ll, bl. 249) als een 
