165/4767. 
APHANIA — SCHLEICHERA. ta3 
Op betere informatie berustende opgaven uit den jongeren tijd 
hebben de reputatie van Schleichera trijuga als werkhout van bijzon- 
dere Kwaliteit een geduchten knak gegeven. Reeds Hasskarl’s Nut 
(No. 661) noemt het hout grof en witen zegt, dat het slechts wordt ge- 
bruikt voor huisraad, buffelkarren, buffeljukken enz. K. & V. berich- 
ten, dat het voor timmerwerk meestal te krom en, volgens inlandsche 
berichten, ondanks zijn hardheid ook te weinig duurzaam is, doch, 
waarin het bepaald uitmunt, dat is in de kwaliteit van zijn houtskool, 
die in het groot voor de locale markt wordt geproduceerd, Ten Oever 
(Tectona 1911, bl. 390) erkent, dat het wijnroode kernhout een war- 
rigen draad heeft, zeer hard en zwaar is en zich daardoor minder goed 
eigent voor timmerhout: bovendien is, ook volgenshem,de duurzaam- 
heid bij blootstelling aan weer en wind niet grooten wordt hetspoedig 
aangetast door schimmels. Toch is het een van dezes boomsoorten, die 
hij op Java zou willen doen aanplanten, omdat zij naar zijn meening 
tezamen kunnen voorzien in de behoeften der inlanders aan hout, die 
aan brandhout inbegrepen en de waarde van deze soort ligt voor- 
namelijk in de groote geschiktheid van het hout voor brandstof. 
Daarin vindt hij steun o.m. bij Bisschop Grevelink (bl. 510), die 
het voor kalkbranderijen onovertrefbaar acht wegens den gewel- 
digen gloed, dien het verspreidt, en bij Vorderman (Madoereesche 
planten No. 167), die zegt, dat de kool van de takken van Schleichera 
trijuga beter en duurder is dan die van djatíi. 
De zeer broze schors gebruiken de baliërs onder de gewreven 
pappen waarmede zij zich voor het baden of wasschen het lichaam 
insmeren om de huid te reinigen (Rumphius). Vorderman (Lc) 
zegt, dat op Madoera de bast bij het palmsap van Borassus flabel- 
lifer wordt gedaan om het verzuren te vertragen. Tot dat doel zag 
hij hem ook benutten door de chineesche broodbakkers. Volgens 
Van der Burg (Geneesheer III, bl. 84) wordt een afkooksel van 
den bast gebezigd als adstringens bij ulcera cruris. Tot poeder 
gewreven en met olie gemengd wordt hij aangewend tegen schurit 
en andere huidziekten, aldus schrijft hij Bisschop Grevelink na, die 
echter Roxburgh citeert, dus een eng.-indische toepassing weergeeft. 
De jonge bladeren dienen soms gekookt voor sajoer bij de rijst 
(K. & V.). Hasskarl zegt, dat zij rauw bij de rijst worden genuttigd en 
eenigszins wrang smaken. Het inzamelen van het jonge blad geschiedt 
in sommige streken volgens Ten Oever dermate, dat de boomen er 
sterk onder lijden. 
De groene vrucht wordt wel gepekeld gegeten en bij de rijpe 
ligt onder de geel- of roodachtige schil een laagje waterig vrucht- 
vleesch, nogal aangenaam rinsch van smaak, dat bij wijze van 
snoeperij wordt gegeten (Rumph.). 
De zaden, zegt dezelfde, die omgeven zijn door een gemakkelijk 
te breken, bruine schil, zijn in groot gebruik om olie daarvan te 
maken. Men roostert ze een weinig in een pan tot de schil er 
afspringt: de pitten, alsdan gezuiverd zijnde, worden wederom wat 
warm gemaakt, vervolgens gestampt en dan geperst (somtijds perst 
men het zaad ook wel ongeschild). De dunne, klare, geelachtige 
olie heeft een bijzonderen, doch niet onaangenamen reuk en wordt 
nooit sterk of onliefelijk van geur. Over het jaar bewaard zet er 
zich een witte substantie in af (Rumph.). 
Houtskool. 
Bast. 
Bladeren. 
Vruchten. 
Zaden. 
