1711/4921. 
1711/4921. 
Hout. 
Bast. 
Bladeren. 
180 ELAEOCARPUS. 
Van Delden 10 à 15 gulden p. p. waard, terwijl gronong kasar, die 
een middellijn heeft van 15 tot 20 mM., slechts 4 à 5 gulden op- 
brengt. De beide grove soorten *) worden in Eng.-Indië gebruikt 
als offerande bij de lijkverbranding, die van het assortiment in Eng. 
Indië en Perzië voor bidsnoeren e.d. Belangrijk is de uitvoer 
niet: in de officieele statistiek wordt djënitri niet vermeld. Hier 
dienen zij voor braceletten. Volgens Altheer (Natuurk. Tijdschr. v. 
N.1. dl 21, bl. 435) worden zij, na met warm water goed te zijn 
schoongemaakt, met een weinig lijnolie ingewreven en, in goud of 
zilver gemonteerd, ook gebruikt als kabaja-knoopen enz. 
In het Museum: Assortiment. 
Elaeocarpus glabra, B. 
Volksnamen. Soend.: Katoelampa—Jav.: Katilampa, Talilampa. 
Op steltwortels rustende boom, tot 35 M. hoog en 160 cM. dik, 
buiten Java niet met zekerheid bekend, op genoemd eiland alleen 
beneden 200 M. zeehoogte voorkomend, niet zeer zeldzaam, doch 
nergens algemeen. Het hout is volgens het eensluidend oordeel 
der inlanders in West- en Oost-Java voor huisbouw ongeschikt, 
omdat het te grof en te weinig duurzaam is. De rijpe vruchten 
worden zoowel in Bantam als in Banjoewangi gegeten, doch zijn 
niet bijzonder smakelijk. Het zaad is langwerpig, sterk geknobbeld 
en aan beide einden afgestompt (K. & V. — V, bl. 416). 
Elaeocarpus grandiflora, Smith (E. lanceolata, Bl, 
Monocera lanceolata, Hassk.). 
Volksnamen. Mal. : Anjang-anjang — Soend:: Ambit, Anjang- 
anjang —Jav.: Anjang-anjang, Kémaitan, Maitan, Radja sor, 
Rédjasa. 
Kromme, laag vertakte boom, 10 tot 26 M. hoog en 50 à 65 cM. 
dik, verbreid over Zuid-Oost Azië, op Java wildgroeiend alleen 
gevonden in West- en Midden-Java beneden 500 M., doch overal 
in de laagvlakte veel als sierboom aangeplant. 
Het hout wordt als te krom en te warrig door de inlanders niet 
gebruikt. 
De fijngestampte, intens bittere schors staat in Solo in hoog aan- 
zien als uitwendig geneesmiddel tegen hardnekkige beenzweren: 
voorbeelden van spoedige genezing door dat midddel werden ons in 
loco medegedeeld (K. & V. —I, bl. 242). Te Buitenzorg vernam ik, 
dat de bast deel uitmaakt van een middel tegen vrouwenziekte. 
Boorsma (Plantenstoffen III, bl. 116) vond er een stikstofvrije, niet 
glucosidische bitterstof in, die verlammend werkte op het ruggemerg 
en samentrekkend op het hart van het proefdier (een kikvorsch). 
De bladeren worden in Midden-Java in den inlandschen medi- 
cijnhandel verkocht (Boorsma, Geneesmiddelleer, bl. 19). Een af- 
kooksel ervan wordt volgens Mevr. Kloppenburg gedronken tegen 
loomheid: in het Tijdschr. voor Land- en Tuinbouw en Boschcul- 
tuur, 2e jaargang, bl. 137 wordt vermeld, dat de javanen ze gebruiken 
tegen galaandoeningen. Volgens Boorsma, die mij mededeelde, dat 
zij een bestanddeel vormen van een drank tegen syphilis, bevatten zij 
dezelfde bitterstof als de bast en bovendien een weinig saponine. 
1) De Museum-verzameling bevat 3 gronongsoorten. 
