1175/5013. 
HIBISCUS. 203 
andere soort, slechts geringe afmetingen bezit. In de Preanger is het 
kernhout voor bijlstelen gezocht. Waar H. tiliaceus ontbreekt, ma- 
ken de inlanders wel touw uit den bast van H. similis, doch de 
eerste moet veel beter materiaal leveren (K. & V.). 
In het Museum: Hout, vezel. 
Hibiscus surattensis, L. 
Volksnamen. Mal.: Asam soesoer (Banka), Tigaren (Z. O. 
Born.) — Soend.: Djoekoet rioet, Gamêt — Jav.: Dréndêtan, 
Kémandëlan, Lara garoet, Oesi-oesi, Orong-orong garoet, 
Roro garoet— Tern.: Djalanggaro, Salanggaro— Alt. Minah.: 
Meèrang in taloen, Mèrang in tjoko. 
Heestertje, 0.30 tot 2 M. hoog, met gestekelden, klimmenden 
of kruipenden stengel, op Java voorkomend beneden 1200 M. op 
ruige, zonnige plaatsen en in laag kreupelhout (Backer, School- 
flora). Rumphius beschrijft het (IV, bl. 41} onder den naam van 
Herba crinalium silvestris als een kruid, dat niet alleen in 
het wild groeit, doch ook in de tuinen wordt geplant en klaar- 
blijkelijk wordt gebruikt als de andere Herba crinalium (H. ra- 
diatus, Cav.). In de Soendalanden worden de zure bladeren en 
vruchten als sajoer gegeten. 
1715/5013. Hibiscus tiliaceus, L. 
Volksnamen. Mal: Baroe, Bêroek (Billiton), Mêlanding (Ban- 
ka), Waroe—Soend.: Waroe laoet, W. lot—Jav.: Waroe laoet, 
W. lënga, W. lêngis, W. lisah, W. rangkang — Mad.: Baroe 
— Alf. Minah.: Baoe, Kalimba koewang, Molombagoe, Wahoe, 
Boom als H. similis, Bl, vaak echter minder dik. Overigens 
is de habitus zeer verschillend in verband met de standplaats: op 
vruchtbaren grond is de stam rechter en de kroon smaller, zijn 
de takken veel minder krom en kruipen nooit over den grond, zooals 
het geval is op slechten grond. 
Hij wordt gevonden in de tropen zoowel van de Oude als van de 
Nieuwe Wereld, uitsluitend aan zandige stranden of nabij de kust, 
meestal gezellig groeiend. Ook wordt hij op Java in de kuststreken, 
in het binnenland hoogst zelden, door de inlanders aangeplant op de 
erven en langs de wegen om den bast en het hout (K. & V.—Il, bl. 106). 
Door Backer wordt blijkens het Archief voor de Suikerindustrie 1915, 
bl. 1561, de cultuur aanbevolen voor het leveren van brandhout, op 
waardelooze, zandige, droge, zoute gronden, vooral aan de kust. 
Rumphius zegt (Il, bl. 218), dat de versche wortels van de Novella 
(waarschijnlijk vat hij daaronder H. tiliaceus, L. en H. similis, Bl. 
samen), al of niet gecombineerd met de wortels van Justicia Gen- 
darusa, L., met water gewreven en gedronken, krachtig verkoelen 
bij koorts. Deze toepassing vindt men terug bij Mevr. Kloppenburg, 
die een afkooksel van de wortels met die van tapak liman, zoowel 
inwendig als voor wassching, aanbeveelt bij koorts. 
Van het hout zegt R. het volgende: Oude stammen, die dikker 
zijn dan een man, hebben een grauw hart en hoewel dat voos is en 
licht, is het nochtans duurzaam in den grond, zoodat men het 
voor stijlen kan gebruiken. Vaak echter zijn zij hol en daarom niet 
veel in gebruik: het witte spint vergaat spoedig. In de Minahassa 
Vezel. 
Wortels. 
Hout. 
