Hout. 
Bladeren. 
Zaden. 
Hout. 
Bast. 
178/5080. 
234 STERCULIACEAE. 
Amerika, waarschijnlijk door de portugeezen ingevoerd en thans 
op Java hier en daar gecultiveerd als schaduwboom langs de 
wegen; op enkele plaatsen is hij verwilderd (K. & V. — II, bl. 136). 
In de Eerste Javaansche Lucifersfabriek te Semarang is volgens 
Koorders (Tectona III, bl. 123) het hout technisch wel bruikbaar 
bevonden, zoowel voor stokjes als voor doosjes, doch de kleur 
is leelijk. Het drinken van een aftreksel der bladeren, twee 
maal per dag gedurende een maand, wordt door Mevr. Kloppen- 
burg aanbevolen om te vermageren. Dezelfde zegt, dat een af- 
kooksel van de als koffie gebrande zaden wordt toegediend als 
stopmiddel tegen buikloop en dat de op gelijke wijze behandelde 
zaden, fijngestampt met water en daaraan een druppel venkelolie 
toegevoegd, eveneens een goed middel zijn tegen opgezetheid en 
benauwdheid van de maag. 
In het Museum: Bladeren. 
Pterospermum acerifolium, Willd. (Pt. diversifolium, 
Bl). 
Volksnamen. Mal.: Bajoer nasi, Marëlang — Soend.: Tjér- 
lang — Jav.: Balang, B. djawa, Wadang, Walang — Bal.: 
Balang — Alf. Minah.: Lawanan, Wolo, W. séla. 
Boom, tot 30 M. hoog en 40 à 50 cM. dik, meestal slechts 20 
à 25 M. hoog, verspreid over den geheelen Maleischen Archipel, 
op Java zeer algemeen beneden 250 M. zeehoogte, vooral op eenigs- 
zins zilten bodem, soms min of meer gezellig groeiend. De stam 
is nogal recht met vrij hoog oploopende gleuven en talrijke knoes- 
ten. Het vuilwitte spint is zeer smal, het kernhout bleekrood- 
bruin. Dit hout is gemakkelijk in vrij groote hoeveelheid te krijgen 
en wordt door de inlanders van geheel Java eenstemmig om de 
groote sterkte en duurzaamheid (vooral bij gebruik onder water) 
geroemd. Doordat de boomen echter hoogerop diep gesleufd zijn, valt 
het dikwijls moeilijk om er hout van niet te geringe afmetingen van 
te verkrijgen. Veelvuldig wordt het gebruikt voor huisbouw, kleine 
bruggen en onderdeelen van vaartuigen, zoomede voor kano’s en 
verder wordt het geschikt geacht voor roeiriemen en karboomen 
(K. & V. — Il, bl. 183). 
Andere berichten getuigen van minder groote ingenomenheid 
met dit hout. In Koorders’ Minahassa, bl. 363, wordt gezegd, dat 
het voor binnenwerk zeer duurzaam „wordt geacht en ook voor 
prauwen en roeiriemen wordt gebezigd. Ridley (Mal. Timmer- 
houtsoorten, bl. 15) vermeldt geen ander gebruik dan voor kisten 
en Hasskarl (Het Nut No. 880) kwalificeert het als vrij wel onbruik- 
baar, doch daar hij het beschrijft als grof en wit, heeft hij zeker 
een anderen boom op het oog gehad: bovendien heet ki tjéralang 
onder No. 635 weer bestand tegen witte mieren en geschikt voor 
bouwhout. Van Hasselt (No. 180) zegt, dat de marêlang van Djambi 
fijn van vezel en hard is, zoodat men er rijstblokken van maakt. 
Herbarium onder dien naam van Djambíi ontvangen, werd gede- 
termineerd als Pt. diversifolium, L. of misschien Pt. macrocarpum, 
Hochr. Dit diende ter identificeering van den bast, die daar wordt 
gebruikt om geel te kleuren. 
In het Museum: Hout, bast. 
