Vrucht. 
187/5199, 
Hout. 
Vruchten. 
264 GUTTIFERAE. 
men om scherp te maken gelijk andere wetsteenen: ze nemen het 
ijzer af, doch verslijten zelf niet. Of nu hetzelfde ook geschiedt 
met het hout van den manggistan, dien immers de makassaren niet 
voor een andere soort houden, is mij onbekend (Rumph.). 
Omtrent de vrucht vermeldt hij, dat zij rijp overeenkomt met 
die van den manggistan, ook in smaak, doch dat zij lang zuur 
blijft. K. & V. noemen de vrucht eetbaar, maar nogal zuur en met 
weinig vruchtvleesch. 
In het Museum: Hout. 
Garcinia cornea, L. 
Volksnamen. Alf. Amb. : Hoesoer. 
HetLignum corneum van Rumph. (III, bl. 55) is een wilde soort 
van den manggistan en den makassaarschen kirasa, nergens groei- 
ende dan in het afgelegen gebergte in de lichte Agathisbosschen. 
Hij heeft een hoogen, doch niet zeer dikken stam, hoogstens een 
vadem in omvang. Het versch gekapte hout is witachtig, maar 
besterft ros of honinggeel; het ís hard, alsof het hoorn was, zwaar, 
dicht en in de lengte gestreept. Het ís zoo duurzaam als kajoe 
nani (Metrosideros vera, Niedenzu), ook in den grond. Aan groote 
huizen wordt het gebruikt tot stijlen, doch als bouwhout overigens 
niet veel. Boomen van een man dik gebruikt de gemeene man 
wel voor balkjes, doch de dikkere laat hij maar staan wegens de 
moeilijkheid van het kappen en uitsleepen, behoudens dat men 
er door middel van klooven stelen voor pieken en bijlen van verkrijgt 
en het ook bezigt voor houten nagels bij den bouw van vaartuigen, 
die men anders maakt van sapanhout. 
De vrucht heeft de grootte van een pruim; zij is „ongebruikelijk 
tot den kost” (Rumphius). 
Garcinia cornea, L. wordt soms als identiek beschouwd met 
G. celebica, L. In de monographie van Vesque worden zij echter 
gescheiden gehouden en Boerlage was het, blijkens zijn determi- 
natie van het ín het buitenzorgsche herbarium aanwezige materiaal 
van den hoesoer, met die opvatting eens. Evenals Rumphius on- 
derscheidde Boerlage een aantal variëteiten. 
187/5199. Garcinia dioica, Bl. 
Vruchten. 
1817/5199. 
Volksnamen. Soend.: Tjeuri — Jav.: Kéméndjing, Wadoeng. 
Boom, tot 18 M. hoog en 30 cM. dik, verbreid over geheel 
Java beneden 1200 M. zeehoogte, in vele streken, o. a. in sommige 
djatibosschen, vrij algemeen. Het hout ís van weinig nut, maar de op 
manggistans gelijkende vruchten zijn—althans in Banjoewangi—ge- 
zocht om den rinschen smaak van den zaadrok (K. & V.—lX, bl. 369). 
In het Museum: Vruchten. 
Garcinia dulcis, Kurz (Stalagmites dulcis, Camb.). 
Volksnamen. Mal. : Moendoe — Soend.: Djawoera, Glëdog 
panto — Jav.: Baros, Moendêër, Moendoe — Mak. : Patoeng- 
patoeng. 
Kleine boom, tot 12 M. hoog en 20 cM. dik, verbreid waarschijn- 
lijk over den geheelen Maleischen Archipel, wildgroeiend op geheel 
Java beneden 500 M. zeehoogte, ook wel als vruchtboom gecul- 
tiveerd. Het hout moet weinig duurzaam zijn (K. & V. — IX, bl. 359). 
