MELALEUCA. 385 
222/5603. Amboina 36.695 Kg. naar Java en ca 36.000 Kg. voornamelijk naar 
Celebes & Onderh. Laatstgenoemd gewest exporteerde 26.138 
Kg. naar Java en 21.384 Kg. naar de buitenbezittingen, waaronder 
12.828 Kg. naar de Zuider- en Ooster-afdeeling van Borneo, 
3.574 Kg. naar Menado, 2.807 Kg.naar Sumatra's Westkust, 1.836 
Kg. naar Timor en 330 Kg. naar Bali & Lombok. 
De beste van de buitenlandsche afnemers is Singapore, de haven 
van waaruit de olie wordt verspreid over Voor- en Achter-Indië. 
Langs indirecten weg betrekken ook de Vereenigde Staten van N.A. 
belangrijke hoeveelheden; de olie zou daar worden gebruikt voor 
het samenstellen van een aantal veel gebruikte patentmedicijnen, 
Van tijd tot tijd wordt vernomen van door overijverige bestuurs- 
ambtenaren aangewende pogingen, om elders het distilleeren van 
kajoepoetih-olie aan te vatten in concurrentie met Boeroe. Aan- 
moediging verdient m.i. dergelijk streven niet. Boeroe kan ge- 
makkelijk voorzien in de gansche behoefte tegen billijken, als 
het er op aan komt, zelfs uiterst lagen prijs. De afzetgelegenheid 
is beperkt, waarschijnlijk zelfs over het geheel afnemend, zoodat, 
indien andere streken zich op kajoepoetih-olie bereiding gaan toe- 
leggen, overproductie niet kan uitblijven met de gebruikelijke 
onevenredig sterke inzinking der prijzen, waardoor de industrie 
van Boeroe, dat weinig anders heeft dan zijn kajoepoetih-olie, 
geruïneerd wordt zonder veel nut voor den concurrent. Ook is 
niet à priori als vaststaand aan te nemen, dat elders, bijv. op 
Timor, gewonnen olie even gunstig zal worden ontvangen als het 
oude Boeroe-product. Ridley deelt mede (Mal. Timmerhoutsoorten, 
bl. 64), dat de bereiding van olie op het Mal. Schiereiland is 
beproefd, doch dat het distillaat om een of andere onverklaarbare 
reden op de europeesche markt niet gewild was. Bij de groote 
veranderlijkheid van Melaleuca Leucadendron is de mogelijkheid 
van, verschil in samenstelling der olie niet uitgesloten. 
De kleine vruchten van Melaleuca Leucadendron vergelijkt Rum- vruchten. 
phius bij holle wratten; versch is de smaak harsachtig of specerijach- 
tig—al naar de variëteit—doch oud geworden zijn zij droog enbijna 
smaakloos. De javanen en baliërs gebruiken ze in hun djamoe’s, maar 
daarin mengen zij zooveel kruiderijen, dat men kwalijk kan oordeelen 
wat voor kracht de ingrediënten elk voor zich hebben. Evenwel, 
de drank waar de meeste bolong-bolong in gaat, heeft men goed 
bevonden om een onwillige of kwade maag te verbeteren en te 
versterken (Rumph.). Op Java wordt volgens Vorderman (Genees- 
middelen 1) boewah gëlam, bolong-bolong of maritja bolong (Jav.) 
aangevoerd van Billiton en Palembang. Op laatstgenoemde plaats 
kostte deze medicijn in April/Mei 1905 f 1.25 per picol. De vruchten 
worden bijna altijd gebruikt in combinatie met de bladeren van 
Baeckea frutescens, L., zoodat men spreekt van djoeng rahab- 
bolong-bolong, evenals van adas-poelasari e.d. 
Het kafachtige zaad, uit de vruchten vallende, wordt volgens Zaad. 
Rumphius afzonderlijk vergaderd en insgelijks in djamoe’s gebruikt 
onder den naam van sari bolong; tegenwoordig is het in den inland- 
schen medicijnhandel, ten minste te Batavia, niet meer bekend. 
Melaleuca Leucadendron, L. is zoo veranderlijk van voorkomen Vormen. 
en in elk van zijn onderdeelen, dat het moeite kost zich vertrouwd 
