MIMUSOPS — MABA. 31 
beschreven (Il, bl. 193) onder den naam van Tanjonus laoet 
_ als een strandboom van middelmatige afmetingen met rechten stam 
ter dikte van een vadem, op Ambon nogal zeldzaam, doch meer 
voorkomend op Kei. Het kernhout is lichtbruin, hard, fijn en dicht, 
bij oude boomen omgeven door drie vingers wit spint. Op Kei 
wordt het boven alle andere houtsoorten verkozen voor het maken 
van pennen voor den bouw van prauwen. Voorts is het gezocht 
voor stelen van spiezen en gereedschap, alsmede voor klein kaste- 
makers- en draaierswerk, doch het moet goed droog zijn, anders 
is het onderhevig aan scheuren. Waar het overvloedig voorkomt, 
gebruikt men het ook voor stijlen van huizen, doch niet veel, omdat 
het wegens zijn hardheid moeilijk te kappen is en — op de klippen 
groeiend — bezwaarlijk te vervoeren valt (Rumphius). 
Koorders geeft in zijn Minahassa ') ook vindplaatsen op uit het 
binnenland van Noord-Celebes, zoodat zijn determinatie en die van 
het materiaal door het Museum van daar ontvangen, niet volmaakt 
zeker zijn. Hij roemt het hout als zeer veerkrachtig en zegt, dat 
het veel wordt gebezigd voor het vervaardigen van.roeiriemen: 
het zou een houtsoort zijn, die alle deugden bezit, welke men van 
hout verlangt, mits onder dak gebruikt. Door de B. O. W. in de 
residentie Menado werd karikis een deugdelijk timmerhout genoemd, 
lichtrood van kleur, zeer dicht en vast, fijn van draad, gemakkelijk 
te bewerken en in drogen toestand bijna niet onderhevig aan wer- 
ken: het werd gezegd geschikt te zijn voor huizen- en bruggenbouw. 
In hef Musettm: Hout. 
EBENACEAE. 
240/6405.. Maba elliptica, Forst. (M. Ebenus, Spreng.) 
‚ Volksnamen. Mal. : Kajoe arang (Vulg.) — Ternate en Tidore: 
Botolino — Boeroe: Ai metèn, Ai mitèn. 
Ebenus parvifolia beschrijft Rumphius (lll, bl. 1) als een 
zeer hoogen, rechten boom, met wat hoekigen stam, in de Molukken 
vrij algemeen, in het bijzonder op Boeroe, voorts te Menado ?) 
en op Halmaheira, doch vermengd met Diospyros utilis, K. & V., 
alsmede op de Zuider- en Oostereilanden (speciaal Timor-laoet), 
de Papoesche eilanden en West Nieuw-Guinea, waar insgelijks 
Diospyros utilis wordt aangetroffen. Dit boeroesche ebbenhout is 
zeer gemakkelijk voort te planten en groeit snel: in het vijfde 
of zesde levensjaar brachten boompjes in Rumphius’ tuin reeds 
vruchten voort, waarvan de zaden vanzelf opkwamen en reeds op 
dien leeftijd begon zich het hart te ontwikkelen, doch alleen indien 
ze geplant waren op den steenachtigen bodem dien zij verlangen, 
want bij exemplaren op beter grond was in het 10e jaar nog geen 
kernhout aanwezig. 
Het spint is hard, dicht en wit, hier en daar doorregen met fijne 
zwarte adertjes, die in aantal toenemen naarmate men het kernhout 
nadert. Die harde, zware, zwarte substantie die men het ebben- 
hout noemt, groeit door den geheelen stam en de dikste takken; 
1) Mimusops parviflora, R. Br. is een lapsus calami. 
2) Maba elliptica, Forst. wordt niet vermeld in Koorders’ Minahassa. 
Hout, 
Hout. 
